SKK 04 Inventarët – i përmirësuar

Standardet Kombëtare të Kontabilitetit të Përmirësuara

.

SKK 4 INVENTARËT

Pg.

.

.

STANDARDI KOMBËTAR I KONTABILITETIT NR. 4 – Scorte – I PËRMIRËSUAR

.

PËRMBAJTJA  Paragrafët

OBJEKTIVI DHE BAZAT E PËRGATITJES  1-3

FUSHA E ZBATIMIT  4-5

PËRKUFIZIMET KRYESORE  6-7

Riconoscimento DHE VLERËSIMI  8- 29

Njohja in kontabilitet  8 – 9

Matja fillestare  10-12

Vlerësimi i mëpasshëm  13 -22

Zhvlerësimi i inventarit  23- 28

Çregjistrim  29 – 30

PARAQITJA E INVENTARIT NË PASQYRAT FINANCIARE  31 – 33

SHËNIMET SHPJEGUESE  34

DATA E HYRJES NË ZBATIM  35

KRAHASIMI ME STANDARDET NDERKOMBËTARE TË RAPORTIMIT FINANCIAR PËR NJËSITË EKONOMIKE TË VOGLA DHE TË MESME (SNRF PER NVM)  36

BAZA E KONKLUZIONEVE UDHËZUES PËR ZBATIMIN E SKK 4

.

.

.

OBJEKTIVI DHE BAZAT E PËRGATITJES

1

Objektivi i Standardit Kombëtar të Kontabilitetit 4 Inventaret („SKK 4‟ oppure „Standardi‟) i nxjerrë e i miratuar da Këshilli

Kombëtar i Kontabilitetit dhe shpallur nga Ministria e Financës, është dhënia e parimeve të njohjes, matjes dhe vlerësimit të mëpasshëm të inventarëve si dhe të shpjegimeve të nevojshme në pasqyrat financiare të përgatitura në përputhje me Standardet Kombëtare të Kontabilitetit. Këto standarde bazohen in parimet e kontabilitetit e raportimit të pranuara in shkallë ndërkombëtare, kërkesat e përgjithshme të të cilëve përshkruhen in Ligjin nr. 9228 “Për Kontabilitetin e Pasqyrat

Financiare”, publikuar in prill 2004, i modificato.

2

SKK 4 mbështetet in Standardin Ndërkombëtar të Kontabilitetit, SNK 2 Inventarët. SKK 4 është ndryshuar për t‟u bërë i

krahasueshëm me Seksionin 13 – Inventarët të Standardeve Ndërkombëtare të Raportimit Financiar për Njësite e Vogla dhe të Mesme (SNRF për NVM). Një tabelë korresponduese e paragrafeve të Standardit me paragrafe të SNRF për NVM është dhënë në paragrafin 36. Për rastet që nuk janë trajtuar në mënyre të drejtpërdrejtë nga SKK 4 ose ndonjë SKK tjetër, drejtuesit e njësisë ekonomike duhet që, me miratimin e Këshillit Kombëtar të Kontabilitetit, të aplikojnë një politikë të atillë që siguron një pasqyrim të vërtetë dhe të besueshëm të pozicionit financiar, performancës financiare dhe ndryshimeve të fluksit të mjeteve monetare e të kapitalit të njësisë ekonomike siç kërkohet in nenin 9 të Ligjit nr. 9228 “Për Kontabilitetin e Pasqyrat

Financiare”, nxjerrë in prill 2004, i modificato.

3

Pasqyrat finanziario do të përgatiten mbi bazën e konceptit të materialitetit. Standardet Kombëtare të Kontabilitetit non duhet të

zbatohen për zërat jomaterialë. Koncepti i materialitetit përkufizohet e sqarohet in paragrafët 40 deri 90 të SKK 1.

.

FUSHA E ZBATIMIT

4

Questo Standard do të zbatohet për të gjithë inventarët me përjashtim të:

Aktivet Biologjike e Marrëveshjet Konçesionare)

5

Questo Standard non aplikohet për inventarët e mbajtur nga:

(a) prodhuesit e produkteve bujqësore e pyjore, prodhimit bujqësor pas vjeljes e të mineraleve e produkteve minerale, në rastet kur ato janë të matura con vlerën e drejtë pakësuar con kostot për shitje përmes fitimit oppure humbjes (shih

.

SKK 13 Aktivet Biologjike e Marrëveshjet Konçesionare),

oppure

(b) brokerat e agjentët e shitjes së mallrave që i matin inventarët con vlerën e drejtë pakësuar con kostot e shitjes përmes fitimit oppure humbjes (shih SKK 3 Instrumentet Financiare).

.

PËRKUFIZIMET KRYESORE

6

Më poshtë jepen disa përkufizime kryesorë të përdorur in këtë standard:

Inventarët janë aktivet:

Valore kontabël është vlera me të cilën është njohur uno aktiv in pasqyrën e pozicionit financiar.

7

Inventarët e njësive prodhuese përbëhen da lëndët e prima e materialet për konsum, puna in proçes e produktet e

përfunduara gati për shitje, mallrat e blera dhe të mbajtura për rishitje me pak ose aspak nevojë për ndryshim, që janë inventarë tipike për njësitë tregtare. Pronat e paluajtshme të blera për rishitje duhet të njihen si inventar, ndërsa ato të blera për përdorim in proçesin e prodhimit ose për qëllime administrative, duhet të njihen si aktive afatgjata materiale.

.

Riconoscimento DHE VLERËSIMI

.

Njohja in contabilità

8

Fillimisht, njësia ekonomike duhet ta njohë inventarin atëhere kur e ka nën kontroll, pret përfitime ekonomike prej suo e

kostoja e suo mund të vlerësohet con besueshmëri.

9

Njohja e inventarëve duhet të bëhet zakonisht në momentin e përfitimit.

.

Matja fillestare

10

Inventarët maten fillimisht me kosto. Kostoja e inventarit përfshin: koston e të gjitha materialeve të lidhura drejtpërdrejt me prodhimin si dhe koston e shndërrimit të këtyre materialeve në produkte përfundimtare. Kostot e drejtpërdrejta të materialeve përfshijnë, përveç çmimit të blerjes, edhe të gjitha kostot e tjera që nevojiten për të sjellë inventarin in gjendjen e

vendndodhjen ekzistuese.

11

Kostoja e lëndëve të para, materialeve të konsumit, tokës e ndërtesave të blera për rishitje, përbëhet da çmimi i blerjes,

shpenzimet e transportit, taksat e importit, magazinimi, zbritjet e shtesat Commerciale e të tjera shpenzime të tjera të ngjashme (taksat e parimbursueshme).

12

Një njësi ekonomike mund t„i blejë inventarët në kushtet e shlyerjes së shtyrë. Në disa raste, marrëveshja përmban efektivisht uno element financimi të pashpalluar, për shembull, një diferencë midis çmimit të blerjes in kushtet e kreditimit normal e shumës së shlyerjes së shtyrë. In këto raste, diferenca njihet si shpenzim interesi gjatë periudhës së financimit e non i

shtohet kostos së inventarit.

.

Vlerësimi i mëpasshëm

13

Pas njohjes, uno njësi ekonomike duhet të matë inventarin con vlerën më të ulët midis kostos e çmimit të vlerësuar të shitjes

pakësuar con kostot për t„u përfunduar e shitur.

14

Per ato mallra që non janë të këmbyeshme in tregje të zakonshme oppure që janë të veçanta për progetti specifike, kostoja duhet

të përcaktohet mbi bazën e metodës së identifikimit specifik. Metoda e kostos bazuar në identifikimin specifik nuk është e përshtatshme për produkte homogjene si për shembull lëndët e para që përdoren në prodhim dhe pjesët e këmbimit që blihen shpesh dhe me çmime të ndryshme. Për të përcaktuar koston e një inventari të tillë, duhet të përdoret ose mesatarja e ponderuar oppure metoda “hyrje e parë, dalje e pare” (FIFO). Për të llogaritur koston e inventareve që kanë të njëjtën natyrë e përdorim për

njësinë ekonomike, duhet të përdoret e njëjta formulë. Megjithatë, për inventarët me natyrë ose përdorim të ndryshëm, për llogaritjen e kostos mund të justifikohet përdorimi i formulave të ndryshme da ato të përmendura më sipër.

15

Njësitë ekonomike që merren con prodhim produktesh duhet të përcaktojnë koston e inventarit të tyre. Kostoja e inventarit

duhet të përfshijë të gjitha kostot e blerjes, kostot e shndërrimit/prodhimit dhe kostot që lidhen me sjelljen e inventarit në kushtet e vendndodhjen ekzistuese. Metodo të bazuara in koston direkte ku të gjitha shpenzimet indirekte futen in shpenzimet e periudhës nuk lejohen. Kostot indirekte duhet t‟i ngarkohen inventarit pavarësisht se si klasifikohen ato nga njësia ekonomike.

16

Esempi të shpenzimeve që non mund të përfshihen në koston e inventarit janë dhënë më poshtë:

17

Spese indirekte fikse të prodhimit llogariten si pjesë e kostos së inventarit duke marrë për bazë kapacitetin normal të

.

prodhimit. Kapaciteti normal është niveli i prodhimit që uno njësi ekonomike pret të arrijë mesatarisht gjatë uno sërë periudhash

kontabël. Shpenzimet indirekte variabël të prodhimit llogariten duke marrë për bazë prodhimin aktual. Një njësi ekonomike duhet t‟i ngarkojë shpenzimet indirekte të pashpërndara në shpenzimet e periudhës kontabël, si për shembull shpenzimet e pangarkuara për shkak të ndryshimit të shfrytëzimit aktual të kapacitetit da kapaciteti i plotë.

18

Kapitalizimi i shpenzimeve të magazinimit, d.m.th. përfshirja e tyre in koston e inventarit, in luogo që të ngarkohen in shpenzime, është i përshtatshëm vetëm nëse magazinimi është i domosdoshëm gjatë proçesit të prodhimit d.m.th. magazinim i

ndërmjetëm prima che të kalohet in uno fazë të mëtejshme prodhimi.

19

Produktet që prodhohen së bashku, d.m.th. in uno proçes të vetëm prodhimi, njihen si bashkëprodukte. Ato shpenzime

prodhimi të cilat janë kryer duke filluar nga momenti kur këto produkte bëhen individualisht të identifikueshme mund të lidhen lehtësisht dhe drejtpërdrejtë me produktin dhe rrjedhimisht mund të shpërndahen nëpër produktet individuale në mënyrë të drejtpërdrejtë. Shpenzimet e prodhimit të cilat janë kryer para këtij momenti duhet të shpërndahen nëpër produktet individuale in bazë të një metode të arsyeshme dhe të përshtatshme.

20

Shpërndarja e shpenzimeve mbi bazën e vlerës relative të shitjeve të produkteve të përbashkëta është një nga metodat për shpërndarjen e shpenzimeve të përbashkëta. Shpenzimet e përbashkëta shpërndahen në bazë të vlerës relative të shitjes së produkteve, d.m.th. in përpjestim con vlerën e tyre të shitjes, in il momento kur këto prodotti bëhen individualisht të identifikueshme, d.m.th. në pikën e ndarjes. Kjo metodë ka vlera praktike kur bashkëproduktet kanë fitime të njëjta, por nuk është e përshtatshme kur produktet kanë modifiche të konsiderueshme in fitim, pasi shpërndarja non do t‟i pasqyronte in

mënyrë të drejtë kostot që i takojnë çdo produkti.

21

Nënproduktet janë prodotti të përbashkëta con uno vlerë relativisht të parëndësishme, e vlerësimi i tyre in mënyrë të

ngjashme con atë të produktit kryesor, non është i përshtatshëm. Uno alternativë e përshtatshme është që shpenzimet e nënprodukteve in uno molti të barabartë con vlerën e tyre neto të shitjes të zbriten da kostoja e produktit kryesor.

22

Uno njësi ekonomike mund të përdorë teknika të tilla si metoda e kostos standarde, metoda e çmimeve con minoranza oppure të

çmimit të blerjes më të fundit për të matur koston e inventarëve nëse rezultati nga përdorimi i këtyre metodave përafron con koston. Kostot standarde marrin parasysh nivelet normale të materialeve e furnizimeve, të punës, efektivitetit dhe përdorimit të kapaciteteve. Ato rishikohen rregullisht dhe, nëse është e nevojshme, rishikohen duke u nisur nga kushtet aktuale.

Metoda e çmimeve të shitjes me pakicë e mat koston duke zvogëluar vlerën e shitjes së inventarit me përqindjen e duhur të marzhit bruto.

.

Zhvlerësimi i inventarit

23

Inventaret duhet t‟i nënshtrohen testit të zhvlerësimit in datën e raportimit.

24

Kërkesa për vlerësimin e inventarit con vlerën më të ulët mes kostos e çmimit të vlerësuar të shitjes pakësuar con kostot për

t„u përfunduar dhe shitur e detyron njesinë ekonomike që të regjistrojë në kontabilitet humbjet nga zhvlerësimi në momentin kur ky i fundit ndodh. Zvogëlimet për të arritur në çmimin e vlerësuar të shitjes pakësuar me kostot për t„u përfunduar dhe shitur mund të ndodhin në ato raste kur ka një rënie të çmimeve të shitjes ose kur shpenzimet e përfundimit apo shpenzimet direkte të shitjeve janë rritur. Ka e raste kur disa prodotti dëmtohen përpara che të shiten oppure kur disa të tjerë mund të

mbahen në sasira të tilla që nuk mund të shiten brenda një periudhë kohe të arsyeshme. Në raste të tilla, kostoja e inventarit duhet të zvogëlohet për të arritur in çmimin e vlerësuar të shitjes pakësuar con kostot për t„u përfunduar dhe shitur.

25

Shuma e uljes së vlerës duhet të përcaktohet zë për zë. In rastet kur uno vlerësim i tillë non është praktik, zhvlerësimi duhet të

matet për një grup zërash të ngjashëm ose që kanë lidhje me njëri-tjetrin. Zërat janë të ngjashëm ose kanë lidhje me njëri-tjetrin nëse ato i përkasin të njëjtës linjë prodhimi si dhe kanë funksione ose përdorime të njëjta. Zvogëlimi duhet të marrë parasysh kostot e vlerësuara për përfundimin dhe shitjen e produkteve, por nuk duhet të përfshijë fitimin që do të krijohet në fazat e mëvonshme të prodhimit.

26

Çmimet e tregut për materialet e furnizimet për përdorim in prodhim mund të zbresin nën koston e tyre. Njësia ekonomike

duhet të vazhdojë t‟i mbajë in contabilità këto materiale con kosto e të mos bëjë modifiche për zhvlerësimin e tyre nëse ajo parashikon që këto produkte do shiten con çmime më të larta che kostoja e prodhimit.

27

Shuma e rikuperueshme duhet të përcaktohet duke pasur parasysh kushtet që ekzistojnë in datën e raportimit. Ngjarjet

ekonomike të cilat ndodhin pas mbylljes së periudhës kontabël duhet të konsiderohen in atë masë sa ato konfirmojnë kushtet që ekzistonin në ose para datës së raportimit. Ky proçes kërkon që të merren parasysh dhe të gjykohen me kujdes të gjitha të dhënat e disponueshme në lidhje me ndryshimet në çmimet e shitjes ose në kosto në periudhën pas datës së raportimit si dhe nëse këto ndryshime janë uno reflektim oppure uno vazhdim logjik i kushteve ekzistuese in oppure prima datës së raportimit.

28

Uno zvogëlim i bërë in uno periudhë kontabël të mëparshme duhet të rimerret in ato raste kur kushtet mbi bazën e të cilave

është bërë zvogëlimi non ekzistojnë më.

.

Annullamento della registrazione

29

Inventario çregjistrohet atëhere kur shitet. Njësia ekonomike duhet ta çregjistrojë inventarin edhe in ato raste kur ai non ka më

vlerë ekonomike in të ardhmen, si për esempio inventari i vjetëruar.

30

Momenti kur inventari duhet të çregjistrohet non është gjithmonë i lehtë për t‟u përcaktuar. Per shembull, kur uno njësi

ekonomike furnizon uno agjent shitjesh sipas uno marrëveshje dorëzimi oppure uno marrëveshje shitblerjeje, rreziqet e përfitimet

e lidhura con pronësinë e këtyre mallrave mund t‟i përkasin njësisë ekonomike e për rrjedhojë këto mallra duhet të vazhdojnë të njihen si aktive da njësia ekonomike.

.

PARAQITJA E INVENTARIT NË PASQYRAT FINANCIARE

31

Inventarët paraqiten in pasqyrën e pozicionit financiar duke përdorur zërat përkatës in formatin e pasqyrës së pozicionit

.

financiar të dhënë in SKK 2 Paraqitja e Pasqyrave Financiare. Uno ndarje e mëtejshme e zërave të pasqyrës së pozicionit

financiar mund të jepet in shënimet shpjeguese.

32

Kostoja e inventarit pasqyrohet in formatin 1 të pasqyrës së prformancës (shpenzimet e shfrytëzimit të klasifikuara sipas

natyrës) duke përdorur zërat e mëposhtëm:

33

In formatin 2 të pasqyrës së performancës (shpenzimet e shfrytëzimit të klasifikuara sipas funksionit), kostoja e inventarit të

shitur oppure e materialeve të përdorura in prodhim paraqitet in zërin “Kosto të shitjeve”. Costi e inventarit të përdorur për qëllime shpërndarjeje e administrative regjistrohen in zërat përkatës të pasqyrës së të ardhurave e shpenzimeve veças da

“Kosto të shitjeve”

.

SHËNIMET SHPJEGUESE

34

In informacionet plotësuese të pasqyrave finanziario in lidhje me inventarët duhet të paraqitet informacioni i mëposhtëm:

.

DATA E HYRJES NË ZBATIM

35

Questo standard i ndryshuar do të zbatohet in pasqyrat finanziario që mbulojnë periudha kontabël që fillojnë më oppure pas datës 1

janar 2015. Questo Standard duhet të zbatohet në mënyre prospektive.

.

KRAHASIMI ME STANDARDET NDËRKOMBËTARE TË RAPORTIMIT FINANCIAR PËR NJËSITE

EKONOMIKE TË VOGLA DHE TË MESME (SNRF PER NVM)

36

Tabela më poshtë tregon che si korrespondojnë paragrafët e këtij Standardi con SNRF për NVM-të përkatëse. Paragrafët janë

konsideruar si korresponduese nëse ato trajtojnë in përgjithësi të njëjtën çështje pavarësisht da fakti që standardet e referuara mund të kenë ndryshime.

.

Paragrafët e SKK 4

Paragrafët e SNRF për NVM botuar in korrik 2009

.

Paragrafi 1

Asnjë

Paragrafi 2

Asnjë

Paragrafi 3

Asnjë

Paragrafi 4

SEK 13.2

Paragrafi 5

SEK 13.3

Paragrafi 6

SEK 13.1

Paragrafi 7

Asnjë

Paragrafi 8

Asnjë

Paragrafi 9

SEK 2

Paragrafi 10

SEK 13.5

Paragrafi 11

SEK 13.6

Paragrafi 12

SEK 13.7

Paragrafi 13

Asnjë

Paragrafi 14

SEK 13.7 dhe 13.18

Paragrafi 15

SEK 13.5

Paragrafi 16

SEK 13.13

Paragrafi 17

SEK 13.9

Paragrafi 18

SEK 13.13

Paragrafi 19

SEK 13.10

Paragrafi 20

SEK 13.10

Paragrafi 21

SEK 13.10

Paragrafi 22

SEK 13.16

Paragrafi 23

SEK 13.19

Paragrafi 24

SEK 13.4 dhe 13.19

Paragrafi 25

Asnjë

Paragrafi 26

Asnjë

Paragrafi 27

Asnjë

.

.

Paragrafi 28

SEK 13.19

.

Paragrafi 29

SEK 13.20

Paragrafi 30

Asnjë

Paragrafi 31

Asnjë

Paragrafi 32

Asnjë

Paragrafi 33

Asnjë

Paragrafi 34

SEK 13.22

Paragrafi 35

Asnjë