Së fundmi, Drejtoria e Përgjithshme e Tatimeve ka publikuar një njoftim zyrtar mbi ndryshimet në listëpagesë dhe mënyrën e deklarimit të statusit personal të punonjësve. Këto ndryshime janë në zbatim të Ligjit nr. 29/2023 “Për Tatimin mbi të Ardhurat”.
A ka ndryshuar tatimi që duhet të paguani?
Nuk ka ndryshim në tatimin e pagueshëm për të ardhurat nga paga, në të gjitha nivelet. Tatimi i pagueshëm nga janari 2025 është identik me tatimin e pagueshëm për çdo nivel page si ai që ishte në muajin dhjetor 2024.
Qëllimi i ligjit të ri është unifikimi dhe modernizimi i mënyrës se si individët realizojnë të ardhura dhe për këtë duhet të paguajnë tatimin mbi këto të ardhura. Në ligj parashikohet pagesa e plotë e tatimit nga individët, për të ardhurat nga punësimi, personi fizik (i vetëpunësuar ose tregtar) dhe investimi.
Për të ndihmuar bizneset dhe punëmarrësit në përllogaritjen e saktë të tatimit mbi të ardhurat nga punësimi, AlProfit Consult ka përgatitur një dokument në Excel që ndihmon në simulimin e tatimit të pagueshëm bazuar në të dhënat individuale të punëmarrësve. Këtë material e gjeni bashkëlidhur në këtë shkrim.
Ky mjet lejon të vendosen të dhënat e pagave, zbritjeve dhe faktorëve të tjerë tatimorë për të marrë një pasqyrë të saktë të detyrimeve tatimore. Nëse keni nevojë për ndihmë në përdorimin e tij, mund të kontaktoni ekipin e AlProfit Consult.
Çfarë është Deklarata mbi Statusin Personal?
Deklarata mbi Statusin Personal është një dokument i detyrueshëm që duhet të plotësohet dhe firmoset nga punëmarrësi dhe punëdhënësi përpara se të aplikohet ndonjë zbritje tatimore nga paga bruto.
Një punëmarrës nuk mund të paraqesë këtë deklaratë në më shumë se një punëdhënës në të njëjtën periudhë kalendarike. Punëdhënësi që merr deklaratën do të aplikojë zbritjet tatimore, ndërsa të tjerët do të mbajnë tatimin mbi të ardhurat mbi pagën bruto, pa përfshirë zbritjet.
Deklarata e statusit personal është një dokument që duhet të firmoset nga punëdhënësi dhe punëmarrësi për të pasur të drejtën punëdhënësi të bëjë llogaritjet tatimore dhe të zbatojë zbritjet e lejuara nga ligji.
Disa pyetje të rëndësishme:
A duhet të plotësojnë deklaratën punonjësit që kanë qenë të punësuar më parë? Po, ata duhet ta plotësojnë këtë deklaratë vetëm një herë në këtë moment.
Si ndikon deklarata për ata që kanë më shumë se një punëdhënës? Vetëm një punëdhënës do të mund të zbatojë zbritjet tatimore, ndërsa të tjerët do të llogarisin tatimin mbi pagën bruto.
Çfarë ndodh nëse të ardhurat përfshijnë shpërblime apo përfitime të tjera? Nëse një punëmarrës merr shpërblime ose përfitime jo mujore, mbajtësi i listëpagesës duhet t’i llogarisë dhe t’i zbresë mbi baza mujore.
A duhet të vetëpunësuarit të plotësojnë këtë deklaratë? Jo, të vetëpunësuarit përjashtohen nga ky detyrim.
Cilat janë zbritjet e mundshme dhe si aplikohen?
Zbritjet nga baza tatimore përfshijnë:
- 50,000 lekë në muaj, për të ardhurat deri në 50,000 lekë.
- 35,000 lekë në muaj, për të ardhurat mbi 50,000 deri në 60,000 lekë.
- 30,000 lekë në muaj, për të ardhurat mbi 60,000 lekë.
- 48,000 lekë në vit për çdo fëmijë në ngarkim (nën 18 vjeç), që mund të kërkohet nga njëri prej prindërve me të ardhura më të larta.
- Shpenzimet për arsimin e fëmijëve deri në 100,000 lekë në vit, për individët me të ardhura nën 1,200,000 lekë në vit.
Zbritjet për fëmijë në ngarkim dhe për edukim përfitohen duke plotësuar Deklaratën Individuale.
Tatimi mbi pensionet vullnetare
Shuma që zbritet nga paga për fondet e pensionit vullnetar (bazuar në nenin 20 të Ligjit 29/2023 “Për Tatimin mbi të Ardhurat” i ndryshuar), vlera e kontributit mujor zbritet nga të ardhurat personale të të punësuarit për efekt të llogaritjes dhe mbajtjes së tatimit. Kjo zbritje nuk mund të tejkalojë vlerën e pagës minimale të miratuar në shkallë vendi (aktualisht paga minimale e miratuar është 40,000 lekë).
Shembuj konkretë të përllogaritjes së tatimit
Shembull 1: Rasti i dypunësimit kur tatimi i pagueshëm është i barabartë dhe nuk lindin detyrime.
Employee K.P. is employed by the company “Alpha” and has an employment contract with a gross monthly salary of 100,000 lek. At the same time, K.P. works part-time in the evening at entity “Beta,” with which he has an employment contract for a monthly gross salary of 50,000 lekë.
Punëmarrësi K.P. dorëzon te punëdhënësi “Alpha” “Deklaratën mbi statusin personal” dhe mbi këtë bazë, subjekti i llogarit në listëpagesë detyrimin e tatimit mbi të ardhurat personale nga paga 100.000 – 30.000 = 70.000 x 13 % = 9.100 lekë tatim.
Employee K.P. must not submit the “Declaration of Personal Status” to the second employer, “Beta.” Employer “Beta” calculates on the payroll the personal income tax liability as 50,000 × 13 ⅓ % = 6,500 lek tax.
At the end of the year, by March 31 of the following year, individual K.P, based on Article 67 of the law, is required to file the “Annual Personal Income Statement,” in which he will recalculate the personal income tax liability on wages, since he has been employed by two employers.
- Monthly income from earned wages: 100,000 + 50,000 = 150,000 lek.
- Tax payable on income realized: 150,000 – 30,000 = 120,000 × 13% = 15,600 lekë.
- Tatimi mbi baza mujore i paguar gjatë vitit: 9.100+6.500= 15.600 lekë në muaj.
- Overpaid or payable tax: zero.
Shembull 2: Rasti i dypunësimit kur pagesa e tatimit është më e lartë dhe lind një e drejtë tatimore
If the income of the individual K.P., who would work part-time for both employers, were 25,000 lek at the first employer and 25,000 lek at the second employer.
- Monthly earnings from wages received: 25,000 lek + 25,000 lek = 50,000 lek.
- Tatimi i pagueshtëm mujor për të ardhurat e realizuara 50.000 – 50.000 = 0 => 0 x 13 % = 0 lekë.
Tatimi mbi baza mujore i paguar gjatë vitit: i. 25.000 lekë – 25.000 = 0 => 0 x 13% = 0 lekë tatim; dhe ii. 25.000 x 13 % = 3.250 lekë tatim. Gjithsej tatimi i paguar 3.250 lekë.
Overpaid tax: 3,250 lekë – 0 lekë = 3,250 lekë per month or 39,000 lekë per year, which are returned to the employee.
Shembull 3: Rasti kur tatimi i pagueshëm vjetor është më i lartë nga pagesa e tatimit dhe ind një detyrim tatimor
Nëse të ardhurat mujore të individit K.P. do të ishin 200.000 lekë te punëdhënësi i parë dhe 180.000 lekë te punëdhënësi i dytë.
- Monthly earnings from wages received: 200,000 + 180,000 = 380,000 lek.
- Tatimi i pagueshtëm për të ardhurat e realizuara 380.000 – 30.000 = 350.000 lekë në muaj.
- (170.000 x 13 %) + (180.000 x 23 %) = 22.100 + 41.400 = 63.500 lekë tatim mujor.
- Tatimi mbi baza mujore i paguar gjatë vitit: i. 200.000 lekë – 30.000 = 170.000 x 13 % = 22.100 lekë tatim; dhe ii. 170.000 x 13 % + 10.000 x 23% = 24.400 lekë tatim. Gjithsej tatimi i paguar 46.500 lekë tatim.
- Tatimi mujor shtesë për t’u paguar: 63.500 – 46.500 = 17.000 lekë në muaj ose 204.000 lekë në vit, të cilat i punësuari duhet t’i paguajë brenda datës 31 mars të vitit pasardhës sipas “Deklaratës vjetore të të ardhurave personale”.
To be treated as employment income and for the tax liability to be calculated according to the progressive rates of 13% and 23% provided for in the law, the employer must also be responsible for calculating the obligations for social security and health insurance contributions.
Shembull 4: Rast tjetër
Individual “A” works full-time as a financier at the company “XX” and has a gross salary of 70,000 lekë per month or 840,000 lekë per year. Meanwhile, he also works part-time at an accounting firm for a salary of 40,000 lekë per month, or 480,000 lekë per year.
Llogaritja e zbritjes nga baza tatimore:
Individual “A” chooses to sign the Personal Status Declaration with the accounting office. The accounting office withholds income tax on employment and is also required to take into account the monthly deduction from the tax base. Specifically, individual “A”'s taxable income from the accounting office is 40,000 lekë per month. The law provides that for salaries up to 50,000 lekë/month, a deduction of up to 50,000 lekë/month applies. In this case, the employee has a salary of 40,000 lekë/month.month at the accounting office, where after applying the tax deduction the taxable base remains zero, and in this case the employee has zero tax liability on the employment income they receive at the accounting office.
Company “XX,” in accordance with paragraph 1 of Article 65 and paragraph 1 of Article 24 of the law, applies a progressive tax of 13% and 23% on wages and does not apply any deductions to the tax base.
A personal income taxpayer with annual taxable income from employment and/or annual taxable income from business of less than 1,200.000 lekë may deduct, in addition to the individual amounts under the paragraph above, current expenses for the education of his dependent children, up to a maximum of 100,000 lekë;
The request for a deduction from the tax base for education expenses is made by the family member with the highest annual taxable income, through the annual income tax return.
Shembull 5: Mënyra e llogaritjes së tatimit mbi të ardhurat personale nga punësimi, biznesi dhe investimet
Individual “A” works in a programming office and her gross salary is 230,000 lekë per month or 2,760,000 lekë per year. Individual “B” (the spouse of Individual “A”) has a business trading plumbing and sanitary equipment and has net income of (taxable profit) 3,250,000 lekë/year. Meanwhile, individual “A” has a term deposit from which she receives interest of 20,000 lekë/year, while individual “B” holds shares in the company “XX,” which for this year has paid dividends of 25,000 lekë/year. Individuals “A” and “B” also have three children, aged 13, 15, and 19, respectively.
a) Llogaritja e tatimit mbi të ardhurat nga punësimi:
Individual “A” has employment income of 230,000 lekë per month or 2,760,000 lekë per year, Thus, her income exceeds the amount of 60,000 lek per month, and the deduction from the taxable base that individual “A” receives, as referred to in paragraph 1 of Article 22 of the law, is 30,000 lek per month. Also, individual “A” has two children under the age of 18, for whom a tax-base allowance of 48,000 lekë per child is granted, i.e. 96,000 lekë in total; however, since he is the spouse with higher income, he will be the individual “B” is the one who will claim this tax-base relief, as well as the deductions provided in paragraph 2 of Article 22. The income tax on employment income that individual “A” will pay will be:
Të ardhurat vjetore nga punësimi prej 2,760,000 lekësh/vit zvogëlohen me zbritjet e parashikuara sipas këtij ligji. 2,760,000 lekë/vit – 360,000 lekë/vit = 2,400,000 lekë/vit E ardhura vjetore, pasi aplikohen zbritjet dhe kompensimet tatohet:
2,040,000 lekë/vit * 13% + (2,400,000 lekë/vit – 2,040,000 lekë/vit) * 23% = 265,200 lekë/vit + 82,800 lekë/vit = 348,000 lekë në/vit tatimi që individi “A” paguan për të ardhurat nga punësimi.
b) Llogaritja e tatimit mbi të ardhurat nga biznesi:
Individual “B” has annual net income as a self-employed person in the amount of 3,250,000 lekë. Referring to paragraph 1 of Article 22, his income exceeds 600,000 lek per year, so the tax-base deduction he receives is 360,000 lek. Individual “B,” as the highest-earning taxpayer in the family, will receive a tax-base offset of 48,000 lekë for each child under the age of 18, i.e., 96,000 lekë in total for the two children under 18. Meanwhile, individual “B” does not benefit from the tax base deductions provided in paragraph 2 of Article 22, since annual income exceeds 1,200,000 lekë.
The annual net income from the business is reduced by the tax deductions and allowances provided for in this law.
3,250,000 lekë/year – (360,000 lekë/year + 96,000 lekë/year) = 2,794,000 lekë/year
The annual net income (taxable profit), after applying deductions and credits, is less than 1,400,000 lek per year, and this income is taxed as follows:
222,794,000 lekë/vit * 15% = 419,100 lekë/vit tatimi që individi “B” paguan për të ardhurat nga biznesi.
c) Llogaritja e tatimit mbi të ardhurat nga investimi:
Të ardhurat nga depozita me afat e individit “A” dhe të ardhurat nga dividendët që individi “B” ka marrë nga investimi në aksione, janë të ardhura nga investimi. Tatimi mbi të ardhurat nga investimi, që do të paguajë individi “A”, për interesat e përfituar nga depozita me afat do të jetë: 20,000 lekë/vit * 15% = 3,000 lekë . Tatimi mbi të ardhurat nga investimi, që do të paguajë individi “B”, për dividendët e përfituar nga investimi në aksione do të jetë: 25,000 lekë/vit * 8% = 2,000 lekë
Conclusion
Ndryshimet e reja kërkojnë që punëmarrësit dhe punëdhënësit të respektojnë deklaratën e statusit personal për të përfituar zbritjet nga baza tatimore. Kjo do të sigurojë një përllogaritje të drejtë të tatimit mbi të ardhurat nga punësimi.
Këto kërkesa nuk do të ndikojnë në pagesën e tatimit mbi të ardhurat nga paga që ju paguani aktualisht apo shumën e kontributeve për sigurimet shoqërore e shëndetësore që ju paguani.
Shkarkoni:
Source: General Directorate of Taxes.