Blerësit nuk shohin fitimin që shkruhet në pasqyra. Shohin paranë që biznesi prodhon vërtet, vit pas viti, pasi ka mbajtur veten në formë. Tre gjëra i interesojnë mbi të gjitha. Sa para mbeten realisht, sa i vërtetë është fitimi pasi hiqen përzierjet personale dhe sa i qëndrueshëm është nga viti në vit.
Warren Buffett, në letrat e tij drejtuar aksionarëve, përdor një koncept që i shërben çdo biznesi të vogël, fitimet e pronarit. Ideja është e thjeshtë. Fitimi kontabël nuk është paraja që mund të merrni në dorë, sepse biznesi duhet të mbajë veten. Makina e furgonit vjetërohet, pajisjet duan zëvendësim, lokali do rifreskim. Fitimet e pronarit janë fitimi neto plus amortizimi, minus investimet që duhen vetëm për ta mbajtur biznesin aty ku është. Ky është numri që një blerës i mençur e llogarit gjithmonë, edhe kur ju nuk ia tregoni. Dhe është numri që ju vetë duhet ta dini, sepse mbi të mbahen dividendi dhe planet tuaja, jo mbi fitimin e letrës.
Numri i dytë që blerësi kërkon është fitimi i normalizuar. Pasqyrat e një biznesi të vogël shpesh mbajnë brenda dy lloje shtrembërimesh me kah të kundërt. Nga njëra anë, shpenzime personale të pronarit që e ulin fitimin e dukshëm. Nga ana tjetër, puna e pronarit pa pagë reale, që e fryn fitimin, sepse blerësi do të duhet të paguajë një drejtues në vendin tuaj. Normalizimi i heq të dyja. Shpenzimet personale dalin jashtë dhe fitimi rritet. Një pagë tregu për punën tuaj futet brenda dhe fitimi zbret. Ajo që mbetet është fitimi i vërtetë i biznesit si biznes. Ky ushtrim bëhet më së miri dy a tre vite para çdo bisede shitjeje, që historia e numrave të jetë e pastër.
Një firmë e vogël ndërtimi në Tiranë deklaron 4,000,000 LEK fitim neto. Ekonomistja llogarit fitimet e pronarit. Fitimi neto 4,000,000 LEK plus amortizimi 700,000 LEK minus investimet e domosdoshme për zëvendësimin e veglave dhe të furgonit, mesatarisht 900,000 LEK në vit. Dalin 3,800,000 LEK para reale. Pastaj bën normalizimin. Pronari punon si drejtues teknik pa pagë, ndërsa një drejtues i tillë në treg kushton 1,800,000 LEK në vit. Nga ana tjetër, 400,000 LEK shpenzime personale kalojnë nëpër firmë dhe hiqen. Fitimi i normalizuar i parasë del 3,800,000 minus 1,800,000 plus 400,000, pra 2,400,000 LEK. Ky është numri mbi të cilin një blerës serioz ndërton çmimin. Jo 4,000,000. Kush e njeh këtë numër përpara blerësit, bisedon nga pozita e fortë.
Në Qendrën e Burimeve gjeni fletën e treguesve të vlerës. Vendosni fitimin neto, amortizimin, investimet mbajtëse dhe rregullimet e normalizimit dhe fleta ju nxjerr fitimet e pronarit dhe fitimin e normalizuar për tre vitet e fundit. E gjeni te Resource Center.
Ura nga fitimi kontabël te fitimet e pronarit ndërtohet me katër hapa të dokumentueshëm. Fitimi neto sipas pasqyrave, plus zhvlerësimi dhe amortizimi, minus investimet mbajtëse, pa përfshirë investimet e rritjes, plus ose minus ndryshimi i nevojës për kapital qarkullues kur biznesi rritet. Dallimi mes investimit mbajtës dhe investimit të rritjes është gjykimi më delikat i ushtrimit dhe dokumentohet me regjistrin e aktiveve dhe moshën e tyre. Mbi fitimin e normalizuar pastaj vendoset shumëfishi. Praktika ndërkombëtare punon me shumëfisha sipas sektorit, ku shërbimet me të ardhura të përsëritshme marrin shumëfisha më të lartë se tregtia apo ndërtimi me projekte të njëhershme, dhe madhësia, varësia nga pronari dhe përqendrimi i klientëve e lëvizin brenda intervalit të sektorit. Shifra konkrete shumëfishash nuk jepen dot me përgjegjësi pa parë sektorin, madhësinë dhe cilësinë e të dhënave të biznesit konkret, prandaj çdo vlerësim serioz nis nga fitimi i normalizuar i dokumentuar dhe jo nga shumëfishi i dëgjuar në kafene.
Sepse fitimi kontabël mban brenda amortizime, përzierje personale dhe pagën tuaj të munguar. Blerësi i heq të gjitha këto dhe llogarit paranë e vërtetë. Nëse e bëni ju të parët këtë llogari, e dini vlerën tuaj para se t’jua thotë tjetri.
Po, sepse fitimet e pronarit janë edhe kufiri i shëndetshëm i tërheqjeve tuaja. Kush tërheq më shumë se paraja që biznesi prodhon vërtet, e ushqen jetesën duke ngrënë biznesin. Këta tregues ju mbrojnë nga ky gabim i heshtur.
Nëse doni t’i llogarisni fitimet e pronarit për biznesin tuaj me shifrat reale, një bisedë me ekonomistin tonë mjafton për të nisur. Na gjeni te Contact page.
We take care of accounting and taxes, so you can save time, money, and focus on growing your business.
Request a Quote
