Transferimi i detyrimit tatimor palës së tretë

Kur Administrata Tatimore nuk arrin të mbledhë një detyrim tatimor të papaguar nëpërmjet shitjes së pasurisë së sekuestruar të tatimpaguesit, ligji nr. 9920, datë 19.5.2008 “Për procedurat tatimore në Republikën e Shqipërisë”, i ndryshuar, i jep asaj të drejtën ta kërkojë detyrimin edhe nga persona të tjerë, që kanë lidhje pasurore ose organizative me tatimpaguesin debitor.

Nga puna jonë e përditshme shohim shpesh ortakë dhe administratorë që besojnë se përgjegjësia për detyrimet tatimore të shoqërisë mbyllet me shoqërinë vetë, pa e ditur se ligji parashikon shprehimisht rastet kur ajo kalon tek vetë ata, veçanërisht gjatë likuidimit apo falimentimit.

Lexo edhe: Mbi ndryshimet kryesore në ligjin për procedurat tatimore.

Transferimi i detyrimit tek personat e tretë

Kush konsiderohet person i tretë

Persona të tretë konsiderohen ata që, gjatë periudhës së mbledhjes me forcë të detyrimeve kundrejt tatimpaguesit, kanë përfituar prej tij pasuri të ndryshme. Nëse shitja e pasurisë së sekuestruar të tatimpaguesit nuk mjafton për të mbuluar detyrimin, Administrata Tatimore mund t’u kërkojë këtyre personave përmbushjen e pjesës së mbetur, deri në vlerën e pasurisë që kanë përfituar.

Njoftimi dhe përllogaritja e detyrimit

Administrata Tatimore i dërgon personit të tretë një njoftim me emrin ose emrin tregtar, NIPT-in nëse ka, selinë apo adresën e vendbanimit, shumën e detyrimit që i transferohet, dhe informacion mbi tatimpaguesin debitor. Detyrimi që i ngarkohet personit të tretë përllogaritet mbi bazën e vlerës së tregut të pasurisë që i është transferuar atij, jo mbi shumën e plotë të papaguar nga debitori.

E drejta e kundërshtimit

Personi të cilit i transferohet detyrimi ka të drejtë ta kundërshtojë atë dhe t’i provojë Administratës Tatimore se detyrimi nuk mund t’i transferohet. Nëse nuk e kundërshton brenda afateve të parashikuara në ligj, Administrata Tatimore fillon procedurat e mbledhjes me forcë kundrejt tij, njësoj si kundrejt vetë tatimpaguesit debitor.

Kërkimi i detyrimeve nga palë të treta debitore ndaj tatimpaguesit

Kur pala e tretë i detyrohet vetë tatimpaguesit

Paralelisht me procedurat e tjera të vjeljes me forcë, kur Administrata Tatimore ka dijeni që palë të treta kanë për të paguar shuma në favor të tatimpaguesit debitor, ajo mund t’u kërkojë këtyre palëve që detyrimet e tyre monetare t’i derdhin direkt në favor të vetë administratës, në vend që t’i paguajnë debitorit.

Afati 30 ditor i pagesës

Administrata Tatimore njofton paraprakisht me shkrim palën e tretë, dhe detyrimi i saj për të paguar fillon brenda 30 ditëve nga data e marrjes së njoftimit. Nëse pala e tretë nuk e shlyen brenda këtij afati, ndaj saj zbatohen po ato procedura mbledhjeje me forcë që zbatohen ndaj çdo debitori tatimor.

Përgjegjësia e ortakut, aksionerit dhe administratorit

Kur pasuria e shoqërisë nuk mjafton

Kur, pas shitjes së pasurive të personit juridik tatimpagues, Administrata Tatimore nuk arrin të mbledhë detyrimin e papaguar, ajo e transferon atë tek ortakët, aksionerët dhe administratorët e personit juridik. Konsiderohen vetëm ata që figurojnë me këto cilësi në regjistrin tregtar, pas datës së njoftimit të detyrimit tatimor. Përgjegjësia individuale e secilit është e barabartë me pjesën që zotëron në kapitalin themeltar të shoqërisë.

Rasti i administratorit që është edhe ortak apo aksioner

Kur debitor është vetë administratori i shoqërisë, Administrata Tatimore verifikon nëse ai ka njëkohësisht edhe cilësinë e ortakut apo aksionerit. Nëse e ka, përgjegjësia e tij llogaritet njësoj si për çdo ortak apo aksioner tjetër, në përpjesëtim me kapitalin e zotëruar. Nëse administratori nuk ka cilësinë e ortakut, ai trajtohet si debitor solidar, bashkë me ortakët apo administratorët e tjerë të shoqërisë.

Përgjegjësia gjatë likuidimit apo falimentimit

Nëse personi juridik tatimpagues nuk arrin t’i paguajë detyrimet tatimore as pas përfundimit të procesit të likuidimit apo falimentimit, detyrimi i papaguar u transferohet si solidar personave që kishin cilësinë e ortakut, aksionerit apo administratorit në momentin e kryerjes së atij procesi. Kjo do të thotë që largimi nga shoqëria para mbylljes së saj nuk e shuan automatikisht këtë përgjegjësi, nëse personi e kishte ende këtë cilësi kur filloi likuidimi apo falimentimi.

Pse ka rëndësi

Largimi nga shoqëria nuk mbyll vetiu rrezikun

Shumë ortakë dhe administratorë largohen nga një shoqëri me probleme financiare duke besuar se kjo i mbron tërësisht nga detyrimet tatimore të saj. Në fakt, nëse ata kishin cilësinë e ortakut, aksionerit apo administratorit në momentin e likuidimit apo falimentimit, përgjegjësia solidare mund t’u ngarkohet edhe pas largimit, deri në masën e kapitalit të zotëruar.

Si e trajtojmë këtë me klientët tanë

Kur shoqëritë që ndjekim kalojnë në vështirësi financiare ose planifikojnë likuidim, verifikojmë së pari situatën e detyrimeve tatimore dhe shpjegojmë qartë ortakëve dhe administratorëve se cilat prej tyre mund të kalojnë mbi ta personalisht, para se të marrin vendime që mund t’i ekspozojnë pa e ditur.

Pyetje të shpeshta

A mund të më transferohet detyrim nëse nuk jam më ortak?

Ligji e lidh përgjegjësinë me cilësinë që personi kishte në momentin e njoftimit të detyrimit ose në momentin e likuidimit apo falimentimit. Nëse keni dalë nga shoqëria para asaj date, situata juaj konkrete duhet verifikuar pranë Administratës Tatimore ose me ndihmën tonë.

Sa është masa e përgjegjësisë time si ortak?

Përgjegjësia individuale e secilit ortak apo aksioner është e barabartë me pjesën që zotëron në kapitalin themeltar të shoqërisë, jo me të gjithë detyrimin e papaguar të saj.

A mund ta kundërshtoj transferimin e detyrimit?

Po. Ligji ju jep të drejtën ta kundërshtoni njoftimin dhe t’i provoni Administratës Tatimore se detyrimi nuk mund t’ju transferohet. Nëse nuk e bëni këtë brenda afatit, administrata fillon procedurat e mbledhjes me forcë kundrejt jush.

Ku i gjej numrat aktualë të neneve?

Ligji nr. 9920/2008 është ndryshuar disa herë që prej botimit të tij fillestar, prandaj numrat e saktë të neneve për rastin tuaj konkret duhen verifikuar në tekstin e konsoliduar të ligjit ose drejtpërdrejt pranë DPT.

Parimet e përshkruara këtu janë pjesë e ligjit nr. 9920, datë 19.5.2008 “Për procedurat tatimore në Republikën e Shqipërisë”, i ndryshuar. Meqenëse ky ligj ka pësuar disa ndryshime që prej vitit 2019, rekomandojmë verifikim paraprak të numrit aktual të nenit përpara se të mbështeteni mbi detaje specifike të procedurës.