- Me VKM nr. 655, datë 31.10.2018, kalimi i disa detyrimeve dhe rimbursimeve të vjetra të akcizës, për periudhën para 1 tetorit 2012, u transferua nga Administrata Tatimore te Administrata Doganore.
- Ai proces ishte kalimtar dhe u mbyll brenda 6 muajve nga hyrja në fuqi e vendimit, pra rreth majit 2019. Sot nuk ka më afat apo veprim të hapur lidhur me të.
- Si rregull i përgjithshëm sot, akciza mbi mallrat e importuara administrohet nga Dogana, ndërsa akciza mbi prodhimin vendas administrohet nga administrata tatimore.
- Bizneset që tregtojnë ose prodhojnë mallra të akcizueshme, si pije alkoolike, duhan apo karburante, duhet të dinë cilës administratë i drejtohen për çdo rast konkret.
Në vitin 2018, Këshilli i Ministrave vendosi që ndjekjen e disa detyrimeve dhe rimbursimeve të vjetra të akcizës, për periudhën para 1 tetorit 2012, ta transferojë nga Administrata Tatimore te Administrata Doganore. Ky ishte një proces kalimtar me afat të përcaktuar, i mbyllur prej kohësh, por raporti mes dy institucioneve që ai vendim pasqyroi mbetet i njëjti edhe sot.
Nga puna jonë e përditshme shohim shpesh që bizneset që tregtojnë mallra të akcizueshme nuk e kanë krejt të qartë se akciza, ndryshe nga shumica e detyrimeve të tjera tatimore, nuk administrohet nga një institucion i vetëm. Kjo i çon shpesh drejt institucionit të gabuar kur kanë nevojë për një përgjigje apo një procedurë konkrete.
Lexo edhe: Legjislacioni tatimor.
Çfarë ndryshoi me VKM nr. 655/2018
Kalimi i rimbursimeve të vjetra te Dogana
Vendimi nr. 655, datë 31.10.2018, ndryshoi VKM nr. 612, datë 5.9.2012, “Për dispozitat zbatuese të ligjit ‘Për akcizat në Republikën e Shqipërisë'”. Tatimpaguesit që më 1 tetor 2012 ishin ende në proces kontrolli nga Administrata Tatimore për rimbursim akcize, si dhe ata që e kishin fituar tashmë të drejtën e rimbursimit por nuk e kishin marrë ende shumën, u drejtuan që prej atij momenti te Administrata Doganore.
Afati gjashtëmujor, tashmë i mbyllur
Vetë kalimi i detyrimeve dhe rimbursimeve të vjetra duhej të përfundonte brenda 6 muajve nga hyrja në fuqi e vendimit, pra rreth majit 2019. Ky afat administrativ ka kaluar prej vitesh dhe nuk përbën më veprim të hapur për asnjë biznes sot.
Kush administron akcizën sot
Akciza mbi importin, në kompetencë të Doganës
Si rregull i përgjithshëm, akciza që lind në momentin e importit të një malli të akcizueshëm, si karburantet, pijet alkoolike apo duhani i importuar, administrohet dhe arkëtohet nga Administrata Doganore, në kufi ose në momentin e çlirimit doganor të mallit.
Akciza mbi prodhimin vendas, në kompetencë të administratës tatimore
Kur mallra të akcizueshme prodhohen brenda vendit, si rasti i verës, rakisë apo birrës së prodhuar nga biznese vendase, administrimi i akcizës mbetet në kompetencë të administratës tatimore, sipas rregullave specifike për çdo kategori produkti.
Kjo ndarje sjell disa pasoja praktike për biznesin:
- një biznes importues i trajton çështjet e akcizës kryesisht me Doganën
- një prodhues vendas i trajton me administratën tatimore
- një biznes që edhe importon edhe prodhon mund të ketë nevojë të komunikojë me të dyja institucionet, sipas rastit
Çdo herë që ka një ndryshim tatimor ose financiar që prek biznesin tuaj, ju njoftojmë direkt në email me shpjegim praktik.
Dërgomë njoftimet falasÇfarë do të thotë kjo për biznesin tuaj
Si e dini cilës administratë t’i drejtoheni
Pika e nisjes është gjithmonë burimi i mallit, nëse është i importuar apo i prodhuar brenda vendit. Kjo përcakton në parim institucionin kompetent, por për raste specifike, kur një mall kalon nëpër më shumë se një fazë, verifikimi bëhet më mirë paraprakisht, pranë vetë institucionit ose me ne.
Dokumentacioni që duhet ruajtur
Pavarësisht institucionit, dokumentacioni i importit ose i prodhimit, faturat përkatëse dhe çdo konfirmim zyrtar i akcizës së paguar ose të rimbursuar duhet ruajtur, pasi mund të kërkohet në çdo moment nga njëri prej dy institucioneve.
Pse ka rëndësi
Drejtimi te institucioni i gabuar nuk sjell vetëm humbje kohe. Në raste konkrete mund të vonojë një rimbursim ose të ngatërrojë ndjekjen e një detyrimi, pikërisht sepse çështja trajtohet nga dy administrata me kompetenca të ndara.
Rreziku i vonesave kur drejtoheni gabim
Çdo kërkesë e paraqitur pranë institucionit të gabuar zakonisht duhet ridrejtuar, duke shtuar kohë pritjeje që mund të ishte shmangur me një verifikim paraprak të thjeshtë.
Si e trajtojmë këtë me klientët tanë
Për klientët që tregtojnë ose prodhojnë mallra të akcizueshme, identifikojmë që në fillim institucionin kompetent për çdo lloj çështjeje, në mënyrë që çdo kërkesë apo deklarim të shkojë direkt atje ku duhet.
Pyetje të shpeshta
A është ende i hapur afati i VKM nr. 655/2018?
Jo. Afati gjashtëmujor i kalimit të detyrimeve dhe rimbursimeve të vjetra u mbyll rreth majit 2019 dhe nuk ka më veprim të hapur lidhur me të.
Kujt i drejtohem për një rimbursim akcize sot?
Varet nga burimi i mallit. Për akcizën e paguar në import, i drejtoheni Administratës Doganore. Për akcizën e lidhur me prodhim vendas, i drejtoheni administratës tatimore. Për raste konkrete, verifikimi paraprak shmang gabimin e institucionit.
A ndryshon kjo ndarje herë pas herë?
Kuadri ligjor i akcizës ndryshon herë pas here me akte të reja të Këshillit të Ministrave dhe udhëzime të dy administratave, prandaj për raste të rëndësishme rekomandohet verifikimi paraprak, në vend që të mbështeteni vetëm te rregulli i përgjithshëm.
A prek kjo ndarje edhe bizneset që nuk tregtojnë mallra të akcizueshme?
Jo drejtpërdrejt. Ndarja e kompetencave mes Doganës dhe administratës tatimore për akcizën prek vetëm bizneset që importojnë, prodhojnë apo tregtojnë mallra të akcizueshme, si karburante, pije alkoolike apo duhan.
Njoftimi origjinal i vitit 2018 përshkruan vetëm procesin kalimtar të asaj periudhe, tashmë të mbyllur. Për çështje aktuale të akcizës verifikohet drejtpërdrejt pranë Doganës së Shqipërisë ose me ne, sipas rastit.

