Mbyllja e biznesit, likuidimi i shoqërisë tregtare dhe çregjistrimi i personit fizik

Likuidimi është procesi ligjor që mbyll llogaritë e një shoqërie tregtare, i shlyen kreditorët dhe shpërndan te ortakët atë që mbetet, përpara se shoqëria të fshihet nga regjistri tregtar. Çregjistrimi është vetë veprimi final, hapi i fundit i këtij procesi për shoqërinë, ose, për personin fizik, i vetmi hap i nevojshëm, pa likuidim si fazë më vete.

Mbyllja e biznesit nuk ndjek pra të njëjtën rrugë për çdo formë ligjore. Shoqëria me përgjegjësi të kufizuar dhe shoqëria aksionare kalojnë patjetër nëpër likuidim, ndërsa personi fizik çregjistrohet direkt. Procesi i likuidimit mban kohë, zakonisht disa muaj, dhe ka hapa që nuk anashkalohen.

Ky udhëzues tregon cilës rrugë i takoni dhe çfarë përmban secila. Hollësitë e plota, dokumentet dhe formularët e secilit hap, i mbajmë te dy burimet tona të dedikuara, dhe ky tekst lidh te secili prej tyre.

Lexo edhe: Person fizik apo sh.p.k., cila formë ju përshtatet

Cila rrugë ju takon kur mbyllni biznesin

Dallimi fillon te personaliteti juridik. Shoqëria me përgjegjësi të kufizuar e ka personalitetin juridik të ndarë nga ortakët, prandaj ajo duhet të kalojë nëpër likuidim si proces më vete, me likuidues dhe me kreditorë që njoftohen zyrtarisht. Shoqëria aksionare ndjek po të njëjtën rrugë, sepse edhe ajo ka personalitet juridik të veçantë.

Personi fizik nuk e ka këtë ndarje. Biznesi dhe personi janë e njëjta palë ligjore, prandaj mbyllja bëhet me një aplikim të vetëm në QKB, pa fazën e likuidimit.

Kur biznesi nuk mund t’i shlyejë detyrimet

Gjithçka më sipër vlen për likuidimin vullnetar, pra kur shoqëria ka mjaftueshëm asete për t’i shlyer kreditorët. Kur shoqëria nuk mund t’i përballojë detyrimet, likuidimi vullnetar nuk zbatohet. Ligji parashikon një procedurë tjetër, falimentimi, sipas ligjit nr. 110/2016 “Për falimentimin”, me administrator të caktuar nga gjykata dhe me rregulla të veçanta për renditjen e kreditorëve. Ky udhëzues mbulon rrugën vullnetare. Rasti i paaftësisë paguese kërkon vlerësim të veçantë, rast pas rasti.

Likuidimi i shoqërisë tregtare, hapat kryesorë

Likuidimi fillon me vendimin e asamblesë së ortakëve dhe përfundon me çregjistrimin e shoqërisë në QKB. Baza ligjore është ligji nr. 9901/2008 “Për tregtarët dhe shoqëritë tregtare”, nenet 190 deri 205.

Kush e emëron likuiduesin dhe si regjistrohet vendimi

Asambleja e ortakëve merr vendimin për fillimin e likuidimit dhe emëron likuiduesin në të njëjtën kohë. Vendimi regjistrohet në QKB nëpërmjet e-Albania, dhe nga ai moment likuiduesi përfaqëson shoqërinë në vend të administratorit.

Faqja jonë e plotë e likuidimit dhe çregjistrimit të shpk-së mban formularin dhe hapat e regjistrimit të vendimit, siç kërkohen sot në e-Albania.

Sa kohë kërkojnë njoftimet për kreditorët

Likuiduesi përgatit bilancin e hapjes dhe njofton kreditorët dy herë, me interval 30 ditësh mes dy njoftimeve. Kreditorët kanë 30 ditë nga njoftimi i dytë për të paraqitur pretendimet e tyre.

Vetëm kjo fazë zë pothuajse dy muaj. Nëse likuidimi kalon datën 31 dhjetor, likuiduesi përgatit edhe pasqyrat financiare vjetore të asaj periudhe.

Si mbyllet likuidimi dhe kur çregjistrohet shoqëria

Pasi likuiduesi shlyen kreditorët dhe shpërndan te ortakët atë që mbetet, përgatit bilancin e mbylljes. Aplikimi për çregjistrim përfundimtar bëhet vetëm pas këtij hapi, përsëri në e-Albania.

QKB njofton administratën tatimore, e cila ka 10 ditë pune për të verifikuar detyrimet. Nëse vendos të bëjë kontroll, afati zgjatet deri në 30 ditë pune shtesë. Shoqëria çregjistrohet vetëm pasi ky verifikim mbyllet pa kundërshtim.

Shembulli i llogaritur, sa zgjat gjithë procesi

Një shpk merr vendimin për likuidim më 1 shkurt dhe e regjistron të njëjtën ditë. Likuiduesi dërgon njoftimin e parë për kreditorët më 5 shkurt dhe të dytin më 7 mars, pas 30 ditësh. Kreditorët kanë afat deri më 6 prill për pretendimet e tyre.

Likuiduesi mbyll bilancin brenda prillit dhe aplikon për çregjistrim më 20 prill. Administrata tatimore verifikon brenda 10 deri 30 ditësh pune. Me këtë kalendar, shoqëria çregjistrohet diku mes fundit të prillit dhe fundit të majit, pra rreth tre muaj nga vendimi fillestar.

Çregjistrimi i personit fizik, hapat kryesorë

Personi fizik nuk e kalon fazën e likuidimit. Aplikohet direkt për çregjistrim në QKB, dhe baza ligjore është ligji nr. 9723/2007 “Për regjistrimin e biznesit”.

Cilat janë llojet e çregjistrimit

Çregjistrimi vullnetar bëhet me kërkesë të vetë personit, kur vendos të mbyllë aktivitetin. Çregjistrimi në rast vdekjeje kërkohet nga çdo palë e interesuar, me certifikatën e vdekjes. Çregjistrimi me vendim të autoriteteve bëhet mbi bazën e një vendimi gjyqësor të paankimueshëm.

Faqja jonë e plotë e çregjistrimit të personit fizik mban hapat e aplikimit për secilin lloj.

Pse mund ta refuzojë QKB çregjistrimin

QKB nuk mund ta kryejë çregjistrimin nëse rezultojnë detyrime tatimore të papaguara ose deklarata të padorëzuara, sipas ligjit nr. 9920/2008 “Për procedurat tatimore”. Administrata tatimore e kundërshton me shkrim brenda afatit të verifikimit dhe tregon shumën e detyrimit.

Aplikimi bëhet nga vetë personi fizik, ose nga një i autorizuar me prokurë noteriale, sipas nenit 26 të ligjit nr. 9723/2007.

Çfarë mbetet pas mbylljes

Çregjistrimi mbyll regjistrimin në QKB, por nuk fshin detyrimet tatimore të krijuara më parë. Administrata tatimore ruan të drejtën t’i vlerësojë dhe t’i mbledhë ato edhe pas datës së çregjistrimit, si për shoqërinë ashtu edhe për personin fizik. Pikërisht për këtë arsye, ne i qëndrojmë klientit pranë deri në fund të procesit, jo vetëm deri te aplikimi.

Personi fizik mund të rihapë aktivitet me të njëjtin numër identifikimi, por merr NIPT të ri nga QKB, vetëm pas çregjistrimit të NIPT-it ekzistues. Për shoqërinë, ortakët mund të themelojnë një shoqëri të re, por jo ta vazhdojnë të mëparshmen pas çregjistrimit.

Nëse biznesi është thjesht pa aktivitet dhe jo drejt mbylljes, zgjidhja mund të jetë pezullimi i përkohshëm, jo çregjistrimi. Pezullimi mban biznesin të regjistruar me detyrime më të pakta, dhe kthehet në aktivitet pa regjistrim të ri.

Nëse biznesi ka vlerë dhe synoni ta kaloni më tej, shitja ose trashëgimia e tij mund ta zëvendësojë plotësisht procesin e mbylljes, dhe ia vlen të shihet para se të fillojë likuidimi.

Pyetjet e shpeshta

Sa zgjat mbyllja e biznesit, nga vendimi deri te çregjistrimi përfundimtar

Për një shpk, zakonisht rreth tre muaj, kryesisht për shkak të dy njoftimeve të kreditorëve me interval 30 ditësh. Për personin fizik, afati kryesor është verifikimi tatimor, 10 deri 30 ditë pune.

A mund ta çregjistroj shoqërinë pa kaluar nëpër likuidim

Jo. Shoqëria me përgjegjësi të kufizuar dhe shoqëria aksionare kanë personalitet juridik të veçantë, prandaj likuidimi është hap i detyrueshëm përpara çregjistrimit.

A është e njëjta gjë likuidimi dhe falimentimi

Jo. Likuidimi vullnetar zgjidhet nga vetë ortakët dhe kërkon që shoqëria t’i shlyejë kreditorët. Falimentimi nis kur shoqëria nuk mund t’i përballojë detyrimet dhe e drejton procesin një administrator i caktuar nga gjykata, sipas ligjit nr. 110/2016.

A mund ta mbyll biznesin nëse kam detyrime tatimore të papaguara

Jo direkt. Personi fizik nuk çregjistrohet derisa administrata tatimore të konfirmojë se nuk ka detyrime të papaguara. Shoqëria tregtare i shlyen kreditorët gjatë vetë likuidimit, para se të aplikojë për çregjistrim.

A eliminon çregjistrimi detyrimet tatimore ekzistuese

Jo. As çregjistrimi i shoqërisë, as ai i personit fizik, nuk e ndalon administratën tatimore të vlerësojë ose të mbledhë detyrime të krijuara më parë.

Kush mund ta bëjë aplikimin, nëse nuk e bëj unë vetë

Një person tjetër mund ta aplikojë, me prokurë noteriale. Likuiduesi i emëruar nga asambleja aplikon në emër të shoqërisë gjatë gjithë procesit të likuidimit.

A paguhet diçka te QKB për likuidimin apo çregjistrimin

Jo. Si regjistrimi i vendimit të likuidimit, ashtu edhe aplikimi përfundimtar për çregjistrim, kryhen falas në e-Albania, për të dyja format e biznesit.

Mbyllja e biznesit është një vendim i rëndësishëm, jo vetëm një formular. Ka hapa dhe afate që nuk lihen pas dore, sidomos kur likuidimi dhe verifikimi tatimor duhen kryer në radhë të saktë. Ne e njohim këtë proces nga përvoja me klientë të tjerë dhe e kryejmë gjithë procesin bashkë me ju, nga vendimi i parë deri te çregjistrimi përfundimtar.