Kontabiliteti i ndërtimit për zbatuesin e punimeve dhe për zanatet teknike

Kontabiliteti i ndërtimit ka një rregull që nuk e ka asnjë veprimtari tjetër e biznesit të vogël. E ardhura nuk njihet kur arkëtoni, as kur lëshoni faturën. Ajo njihet sipas fazës në të cilën ndodhen punimet në fund të periudhës raportuese. Këtë e kërkon Standardi Kombëtar i Kontabilitetit nr. 8, paragrafi 24.

Pasoja praktike është e thjeshtë dhe e pakëndshme. Një shoqëri që ka punuar gjashtë muaj pa arkëtuar asgjë, mund të ketë fitim të tatueshëm. Dhe një shoqëri që ka arkëtuar një paradhënie të madhe, mund të mos ketë fare të ardhur për atë periudhë.

Ky udhëzues është shkruar për zbatuesin e punimeve dhe për zanatet teknike. Pra për shoqërinë ose të vetëpunësuarin që ndërton, instalon ose mirëmban me kontratë. Ai nuk trajton zhvilluesin e pasurive të paluajtshme, pra atë që ndërton për të shitur apartamente në emër të vet. Ajo veprimtari ka regjim tjetër të TVSH-së dhe trajtim tjetër të inventarit. Këtu mbulohen nëntë blloqet e zakonshme, nga forma ligjore te lista e kontrollit.

Lexo edhe: Çfarë quhet punim ndërtimi sipas ligjit të TVSH-së

Forma ligjore dhe kodi i veprimtarisë

Zgjedhja mes personit fizik dhe shoqërisë me përgjegjësi të kufizuar peshon më shumë te ndërtimi sesa te shumica e sektorëve. Arsyeja nuk është tatimi, është përgjegjësia. Një defekt konstruktiv ose një aksident në kantier krijon detyrime që te personi fizik shkojnë mbi pasurinë personale.

Kur ia vlen shpk dhe kur mjafton personi fizik

Zanatet teknike që punojnë vetëm ose me një ndihmës, si hidrauliku, elektricisti ose suvatuesi, zakonisht nisin si persona fizikë. Puna kryhet brenda një objekti tashmë të ngritur dhe rreziku strukturor është i kufizuar.

Shoqëria bëhet e domosdoshme kur merrni objekte me kontratë, kur punësoni staf në kantier ose kur do të aplikoni për licencë profesionale si zbatues punimesh. Licenca i lëshohet subjektit, prandaj forma ligjore vjen e para dhe licenca e dyta, kurrë e kundërta.

Cilin kod veprimtarie deklaroni te QKB

Ndërtimi është Seksioni F i Nomenklaturës së Veprimtarive Ekonomike. Brenda tij, ndarja 41 mbulon ndërtimin e plotë të ndërtesave. Ndarja 42 mbulon punimet inxhinierike, si rrugët, urat dhe rrjetet. Ndarja 43 mbulon punimet e specializuara, pra instalimet dhe përfundimet. Lista e plotë e nënklasave ndodhet te Seksioni F i NVE.

Gabimi i zakonshëm është deklarimi i një kodi të vetëm shumë të ngushtë. Kur shoqëria merr më pas një objekt që kërkon edhe punime të tjera, objekti i veprimtarisë te QKB nuk e mbulon kontratën. Ndryshimi është i mundur, por kërkon kohë pikërisht kur ju duhet të nënshkruani.

Licenca profesionale dhe drejtuesi teknik

Zbatimi i punimeve të ndërtimit kërkon licencë profesionale. Ajo jepet nga një komision i posaçëm pranë ministrisë përgjegjëse për infrastrukturën. Licenca ndahet në kategori, me punimet e përgjithshme të shënuara NP dhe punimet speciale NS. Baza është Vendimi i Këshillit të Ministrave nr. 759, datë 12.11.2014, i ndryshuar disa herë, mes tyre me VKM nr. 943, datë 28.12.2016.

Pse kategoria vendos çfarë mund të nënshkruani

Kategoria nuk është formalitet. Ajo cakton se cilat punime mund të zbatoni dhe cilat jo. Një kontratë e nënshkruar jashtë kategorisë suaj bëhet problem në çastin e parë të kontrollit.

Çfarë ndryshoi për drejtuesit teknikë

Rregullorja e licencimit u ndryshua në korrik 2025. Ndryshimi që prek më shumë shoqëritë e vogla është një i vetëm. Një person nuk mund të jetë njëkohësisht drejtues teknik në më shumë se një shoqëri. Nëse i njëjti inxhinier figuron te dy shoqëri, njëra prej tyre mbetet pa drejtues teknik të vlefshëm.

Gjithashtu, licenca individuale e atij personi për mbikëqyrje dhe kolaudim pezullohet automatikisht sa kohë ai është drejtues teknik, dhe rikthehet pas largimit. Afati i trajtimit të ankimimeve u zgjat nga 10 ditë në 20 ditë. Burimi i këtyre tri pikave është mbulimi mediatik i 2 korrikut 2025, jo teksti i vendimit, prandaj shihni kufizimin e parë në fund të faqes.

Si njihet e ardhura. Situacioni dhe faza e përfundimit

Ky është blloku ku gabohet më shumë dhe ku një ekonomist i mirë e paguan veten. Situacioni është dokumenti me të cilin matet pjesa e punës së kryer në një periudhë, dhe mbi të cilin lëshohet fatura. Por situacioni nuk është ai që e krijon të ardhurën. Të ardhurën e krijon faza e përfundimit.

SKK 8, paragrafi 24, e lejon njohjen sipas fazës së përfundimit vetëm kur rezultati i kontratës matet në mënyrë të besueshme. Besueshmëria kërkon tri gjëra njëherësh, vlerësim të besueshëm të vetë fazës, vlerësim të kostove që mbeten për t’u kryer, dhe arkëtueshmëri të faturave.

Tri mënyrat me të cilat matet faza

Paragrafi 29 i SKK 8 jep tri mënyra. E para mat peshën e kostove të kryera mbi kostot totale të vlerësuara. Mënyra e dytë mbështetet te inspektimi i punës së kryer. Ndërsa e treta nis nga përfundimi fizik i një pjese të identifikueshme të punimeve.

Mënyra e parë është ajo që përdoret më shpesh, sepse mbështetet te shifra që tashmë i keni në kontabilitet. Megjithatë ajo ka një kurth. Materialet e blera dhe të palëvruara ende nuk janë punë e kryer, prandaj nuk hyjnë te kostot që matin fazën.

Kur rezultati nuk matet dot në mënyrë të besueshme

Kjo ndodh në kontratat e nisura pa projekt të mbyllur, ose kur porositësi ka vështirësi pagese. Paragrafi 32 i SKK 8 e zgjidh qartë. Të ardhurat njihen vetëm në masën e kostove të kryera që është e mundur të rikuperohen, dhe kostot njihen shpenzim në periudhën kur krijohen.

Rregulli i dytë është më i rëndë dhe harrohet gati gjithmonë. Paragrafi 33 e thotë prerë. Kur kostot totale të parashikuara e kalojnë të ardhurën e kontratës, humbja e pritshme njihet menjëherë si shpenzim. Ajo njihet e plotë, pa pritur përfundimin e objektit, dhe nuk shpërndahet ndër periudha.

Shembull i llogaritur, me shifra të rrumbullakosura

Kontratë 20,000,000 lekë pa TVSH. Kostot totale të vlerësuara 16,000,000 lekë. Deri më 31 dhjetor janë kryer kosto 6,000,000 lekë, prej të cilave 1,000,000 lekë janë materiale të blera dhe ende të palëvruara.

Kostot që matin fazën janë 6,000,000 minus 1,000,000, pra 5,000,000 lekë. Faza e përfundimit është 5,000,000 pjesëtuar me 16,000,000, pra 31.25%. E ardhura e periudhës është 20,000,000 shumëzuar me 31.25%, pra 6,250,000 lekë. Kostoja e njohur është 5,000,000 lekë dhe rezultati bruto 1,250,000 lekë.

Vini re se arkëtimi nuk hyri askund në këtë llogaritje. Nëse porositësi ka paguar vetëm 3,000,000 lekë, kjo prek flukset e parasë dhe gjendjen e klientit, jo të ardhurën e njohur.

Modeli më poshtë kopjohet dhe përshtatet. Ai është forma minimale që duhet të shoqërojë çdo situacion, që llogaritja e mësipërme të mbrohet në një kontroll.

SITUACION NR. [numri], DATË [data]
Objekti: [emërtimi i objektit dhe vendndodhja]
Kontrata: nr. [numri], datë [data], vlera [shuma] lekë pa TVSH
Porositësi: [emri i subjektit]
Periudha që mbulon: [data] deri [data]

A. Punimet e kryera në këtë periudhë
[zëri i punimit] | [njësia] | [sasia] | [çmimi njësi] | [vlera]
[zëri i punimit] | [njësia] | [sasia] | [çmimi njësi] | [vlera]
Vlera e punimeve të kësaj periudhe: [shuma] lekë

B. Gjendja kumulative
Punime të kryera deri sot: [shuma] lekë
Kostot e kryera deri sot: [shuma] lekë
Kostot totale të vlerësuara: [shuma] lekë
Faza e përfundimit: [përqindja]%
Materialet e blera dhe të palëvruara, të përjashtuara nga faza: [shuma] lekë

C. Nënshkrimet
Zbatuesi: [emri, funksioni, data]
Mbikëqyrësi i punimeve: [emri, licenca nr., data]
Porositësi: [emri, funksioni, data]

TVSH te punimet e ndërtimit

Ndërtimi dhe mirëmbajtja janë furnizime shërbimi dhe janë të tatueshme me TVSH. Kjo del nga ligji nr. 92/2014 për tatimin mbi vlerën e shtuar. Ndërtim quhet çdo operacion që sjell përfundimin tërësor ose të pjesshëm të një ndërtese, të re ose thelbësisht të ndryshuar. Mirëmbajtje quhet çdo operacion që parandalon degradimin dhe e mban objektin në rregull funksionimi.

Përkufizimi ka rëndësi praktike. Ai përfshin edhe punimet e pajisjes së ndërtesave kur aparatet ose materialet instalohen përfundimisht, plus restaurimin, riparimin dhe instalimet me karakter të paluajtshëm. Pra një shoqëri që vetëm instalon, është brenda të njëjtit regjim si ajo që ngre muret.

Pajisjet e kantierit dhe amortizimi

Betoniera, skelat, gjeneratori, kompresori dhe mjetet e punës nuk janë shpenzim i vitit kur blihen. Ato janë aktive afatgjata dhe kostoja e tyre njihet gradualisht, me normat që cakton neni 51 i ligjit nr. 29/2023. Kjo është një nga diferencat më të mëdha mes fitimit kontabël dhe atij të tatueshëm te një shoqëri ndërtimi.

Çfarë blini	Norma vjetore
Pajisjet e kantierit, makineritë, skelat, mjetet dhe mobilimi i zyrës	20%, metodë lineare
Kompjuterat, serverët dhe programet e projektimit ose të menaxhimit të objekteve	25%, metodë lineare
Ndërtesa e magazinës ose e zyrës, kur shërben mbi 15 vjet	5%, metodë lineare, individualisht
Të drejtat e patrupëzuara, si licencat shumëvjeçare të software-it	15%, metodë lineare

Tri rregulla e shoqërojnë këtë tabelë dhe secila prek një rast të zakonshëm në kantier.

Pragu 10,000 lekë. Kur baza e amortizimit e një aktivi nuk e kalon atë shumë, e gjitha njihet shpenzim në vitin e blerjes. Një mjet dore nuk kërkon kartelë.

Viti i parë matet në përpjesëtim. Amortizimi i vitit të blerjes llogaritet sipas periudhës së përdorimit. Prandaj një betoniere e vënë në punë më 1 dhjetor nuk jep normën e plotë vjetore.

Rivlerësimi nuk e rrit bazën. Kur aktivet rivlerësohen, amortizimi tatimor mbetet mbi koston fillestare.

Për autoveturën 1+4 të personelit ka një kufi të dyfishtë. Baza e amortizimit nuk merret më e lartë se 50% e kostove të blerjes dhe rikonstruksionit me TVSH. Kostoja e plotë mbi të cilën aplikohet ky 50% nuk kalon 10,000,000 lekë. Trajtimi i plotë, me shembuj, ndodhet te faqja e shpenzimeve të zbritshme.

Njerëzit në kantier. Nënkontraktori dhe siguria

Nënkontraktori dhe rreziku i riklasifikimit

Ndërtimi punon me nënkontraktorë dhe me zanatçinj të pavarur, dhe kjo është normale. Problemi lind kur i njëjti person punon vetëm për ju, me orarin tuaj, me mjetet tuaja dhe nën drejtimin tuaj, por faturon si i vetëpunësuar.

Neni 12 i Kodit të Punës e lejon shprehimisht riklasifikimin. Kur marrëdhënia nuk është qartësisht e përcaktuar, gjykata e përcakton natyrën e vërtetë mbi bazën e fakteve, jo mbi emrin e kontratës. Pasojat kthehen prapa në kohë deri në tre vjet. Kriteret dhe provat janë te faqja mbi të vetëpunësuarin dhe riklasifikimin.

Mbrojtja është dokumentare dhe ndërtohet përpara, jo gjatë kontrollit. Duhen katër gjëra. Kontratë sipërmarrjeje me objekt të matshëm. Situacion ose proces verbal pranimi për çdo pagesë. Faturë e rregullt nga nënkontraktori. Dhe prova që ai punon edhe për të tjerë.

Siguria në kantier dhe pragu 200 ditë pune

Siguria në kantier nuk është bllok i përgjithshëm i Kodit të Punës, ka rregulloren e vet. Ajo është miratuar me Vendimin e Këshillit të Ministrave nr. 312, datë 5.5.2010, dhe quhet Rregullore për sigurinë në kantier.

Kur kërkohet koordinatori i sigurisë

Sipas nenit 3 të rregullores, porositësi emëron koordinator për sigurinë dhe shëndetin kur vëllimi i punës në kantier është 200 ditë pune e sipër, ose kur punimet sjellin rreziqe të veçanta sipas listës së aneksit II. Koordinatori caktohet si për fazën e projektimit, ashtu edhe për fazën e realizimit të punimeve.

I njëjti prag kërkon edhe njoftimin paraprak te Inspektorati i Punës, përfshirë rastin kur në kantier punon një shoqëri e vetme. Njoftimi përditësohet kur gjendja e kantierit ndryshon gjatë punimeve.

Cilat plane duhet të ekzistojnë

Rregullorja njeh tri dokumente me shkurtime që hasen shpesh në praktikë. PSK është Plani i Sigurisë dhe Koordinimit, i hartuar nga koordinatori i projektit. PRS është Plani Rezervë i Sigurisë, për ndryshimet eventuale. POS është Plani Operativ i Sigurisë, dhe ky është ai që e harton vetë shoqëria zbatuese.

Pavarësisht pragut, detyrimet bazë të punëdhënësit qëndrojnë te çdo kantier, i madh apo i vogël. Vlerësimi i riskut për çdo vend pune, informimi dhe kualifikimi i punonjësve, dhe vizitat mjekësore kur puna paraqet rreziqe të veçanta. Lista e plotë ndodhet te faqja mbi detyrimet e punëdhënësit për sigurinë.

Kur ndodh një aksident, tri veprimet nisin në të njëjtin çast, ndihma dhe ndalimi i rrezikut, njoftimi i Inspektoratit, dhe dokumentimi me shkrim. Për aksidentet me pasojë vdekjen njoftimi kërkohet brenda 24 orëve, dhe kopja e deklaratës ruhet të paktën tre vjet. Hapat janë te faqja mbi aksidentin në punë.

Pagesa që vonon. Ligji nr. 81/2026

Vonesa e pagesës është problemi i vjetër i sektorit, dhe korniza ligjore ndryshoi me ligjin nr. 81/2026, i cili ndryshon ligjin nr. 48/2014 për pagesat e vonuara. Ai u miratua më 23 korrik 2026 dhe u dekretua me dekretin nr. 463, datë 31.7.2026.

Afatet që cakton janë 60 ditë mes subjekteve tregtare, 30 ditë kur kontrata nuk përcakton afat, dhe 30 ditë me autoritetet publike, i zgjatshëm deri në 60. Kolaudimi ose verifikimi i përputhshmërisë nuk mund të zgjasë më shumë se 30 ditë. Kamatëvonesa lind pa qenë nevoja e një njoftimi.

Afati i kolaudimit është pikërisht pika ku ndërtimi preket më shumë se çdo sektor tjetër, sepse aty qëndron shkaku më i shpeshtë i vonesës. Trajtimi i plotë i ligjit ndodhet te udhëzuesi i pagesave të vonuara. Dispozitat kalimtare janë të rëndësishme, sepse ligji zbatohet vetëm për transaksionet pas hyrjes në fuqi. Datën e saktë të hyrjes në fuqi shihni te kufizimi i dytë në fund të faqes.

Lista e kontrollit dhe tri hapat për sot

Lista më poshtë është ajo që kontrollojmë te një klient i ri të ndërtimit, me këtë radhë.

• Objekti i veprimtarisë te QKB e mbulon çdo lloj punimi që keni në kontratë.
• Licenca profesionale është e vlefshme dhe kategoria përputhet me punimet që kryeni.
• Drejtuesi teknik nuk figuron njëkohësisht te një shoqëri tjetër.
• Për çdo kontratë ekziston një vlerësim i kostove totale, i përditësuar të paktën në fund të çdo tremujori.
• Situacionet janë të nënshkruara nga të tria palët dhe përputhen me faturat.
• Materialet e blera dhe të palëvruara janë veçuar nga kostot që matin fazën.
• Kartelat e amortizimit ekzistojnë për çdo pajisje mbi 10,000 lekë.
• Nënkontraktorët kanë kontratë sipërmarrjeje dhe dokument pranimi për çdo pagesë.
• Dosja e sigurisë mban vlerësimin e riskut dhe, për kantieret mbi pragun, planin operativ të sigurisë.
• Punonjësit janë deklaruar para ditës së parë të punës.

Tri hapat që mund t’i bëni sot. Hapni kontratën më të madhe në vazhdim dhe shkruani kostot totale të vlerësuara, nëse ato nuk janë shkruar askund. Pastaj kontrolloni nëse drejtuesi juaj teknik figuron edhe diku tjetër. Në fund numëroni ditët e punës të kantierit më të madh dhe shihni nëse e kaloni pragun 200.

Pyetje të shpeshta

Si ndryshon kontabiliteti i ndërtimit nga ai i një tregtari

Te tregtari e ardhura njihet kur malli dorëzohet. Te ndërtimi ajo njihet sipas fazës së përfundimit të punimeve, pra mund të njihet edhe kur asgjë nuk është faturuar ende dhe asgjë nuk është arkëtuar.

A mund ta njoh të ardhurën vetëm kur arkëtoj

Jo. Arkëtimi prek flukset e parasë dhe gjendjen e klientit, jo momentin e njohjes. Njohja sipas arkëtimit është gabimi që prodhon diferencën më të madhe mes pasqyrave dhe deklaratës.

Çfarë bëj kur kontrata del me humbje

Humbja njihet menjëherë dhe e plotë, në periudhën kur kuptoni se kostot totale do ta kalojnë të ardhurën. Kjo është kërkesë e paragrafit 33 të SKK 8 dhe nuk shtyhet për në fund të objektit.

Materialet në kantier janë shpenzim apo inventar

Derisa të lëvrohen në punë, ato janë inventar. Prandaj nuk hyjnë te kostot që matin fazën e përfundimit, edhe pse fatura e blerjes është e vitit.

Sa amortizohet një betoniere ose një skelë

Me 20% në vit dhe me metodë lineare, sepse bie te kategoria e aktiveve të tjera të veprimtarisë sipas nenit 51 të ligjit nr. 29/2023. Pajisjet nën 10,000 lekë njihen të plota në vitin e blerjes.

A më duhet koordinator sigurie për çdo kantier

Jo për çdo kantier. Kërkohet kur vëllimi i punës është 200 ditë pune e sipër, ose kur punimet sjellin rreziqe të veçanta. Detyrimet bazë të sigurisë qëndrojnë gjithsesi edhe nën këtë prag.

Nënkontraktori im a mund të faturojë si i vetëpunësuar

Po, nëse është vërtet i pavarur. Kur punon vetëm për ju, me orarin dhe mjetet tuaja, marrëdhënia mund të riklasifikohet si punësim. Baza është neni 12 i Kodit të Punës, me pasoja deri tre vjet prapa.

Baza ligjore dhe kufizimet

Dy kufij që i shënojmë hapur

I pari, ndryshimet e rregullores së licencimit të korrikut 2025 janë marrë nga mbulimi mediatik me datë të verifikuar brenda tekstit, jo nga teksti i vendimit. Prandaj nuk jepet numri dhe data e vendimit ndryshues, dhe as lista e plotë e kategorive NP dhe NS me kriteret e secilës. Faqja plotësohet kur teksti të lexohet.

I dyti, data e hyrjes në fuqi e ligjit nr. 81/2026 nuk jepet. Neni 7 i tij e cakton atë 15 ditë pas botimit në Fletoren Zyrtare. Numri i fletores ku u botua nuk është verifikuar ende prej nesh, dhe nuk e hamendësojmë. Faqja plotësohet ditën që numri konfirmohet.

Aktet mbi të cilat mbështetet ky tekst

• Standardi Kombëtar i Kontabilitetit nr. 8 “Të ardhurat”, paragrafët 24 deri 34 për kontratat e ndërtimit dhe fazën e përfundimit, me datë efektive 1 janar 2015
• Ligji nr. 29/2023 “Për tatimin mbi të ardhurat”, i ndryshuar, neni 51 për normat e amortizimit dhe neni 52 për inventarin
• Ligji nr. 92/2014 “Për tatimin mbi vlerën e shtuar në Republikën e Shqipërisë”, i ndryshuar, për trajtimin e punimeve të ndërtimit si furnizim shërbimi
• Vendimi i Këshillit të Ministrave nr. 312, datë 5.5.2010, “Rregullore për sigurinë në kantier”, neni 3 për koordinatorin, njoftimin paraprak dhe planet PSK, PRS e POS
• Vendimi i Këshillit të Ministrave nr. 759, datë 12.11.2014, për licencimin profesional, i ndryshuar, mes tyre me VKM nr. 943, datë 28.12.2016
• Ligji nr. 81/2026, që ndryshon ligjin nr. 48/2014 për pagesat e vonuara, dekretuar me dekretin nr. 463, datë 31.7.2026
• Ligji nr. 7961/1995 “Kodi i Punës i Republikës së Shqipërisë”, i ndryshuar, neni 12 për riklasifikimin