Aksidenti në punë kërkon tri veprime që nisin në të njëjtin çast. Ndihma e menjëhershme dhe ndalimi i rrezikut, njoftimi i Inspektoratit të Punës, dhe dokumentimi me shkrim i asaj që ndodhi. Për aksidentet me pasojë vdekjen njoftimi kërkohet brenda 24 orëve. Kopja e deklaratës ruhet në ndërmarrje të paktën tre vjet dhe i paraqitet inspektorit sa herë kërkohet.
Kjo faqe tregon çfarë bëhet në orët e para, kujt i njoftohet, çfarë dokumentohet dhe kur punëdhënësi përgjigjet financiarisht.
Lexo edhe: Siguria dhe shëndeti në punë, udhëzuesi i plotë
Radha e veprimeve ka rëndësi, sepse prova e asaj që ndodhi humbet shpejt.
Hapi 1. Sigurohet ndihma e parë dhe, sipas rastit, thirret shërbimi mjekësor i urgjencës.
Hapi 2. Ndalohet burimi i rrezikut dhe, kur nevojitet, ndërpritet puna në atë vend derisa rreziku të hiqet.
Hapi 3. Ruhet gjendja e vendit të ngjarjes sa më gjatë të jetë e mundur dhe fotografohet përpara se të prishet.
Hapi 4. Njoftohet Inspektorati i Punës brenda afatit përkatës.
Hapi 5. Merren deklaratat me shkrim të dëshmitarëve dhe përpilohet raporti i brendshëm.
Hapi 6. Deklarata dhe dokumentet shoqëruese arkivohen në dosjen e sigurisë.
Hapi i tretë është ai që anashkalohet më shpesh. Pastrimi i menjëhershëm i vendit e lë punëdhënësin pa asnjë provë se masat mbrojtëse ishin në vend.
Detyrimi për njoftim nuk buron nga Kodi i Punës, por nga legjislacioni i posaçëm për sigurinë dhe shëndetin në punë.
| Rasti | Afati i njoftimit |
|---|---|
| Aksident me pasojë vdekjen | Brenda 24 orëve |
| Aksident tjetër në punë | Menjëherë, me raportim brenda afatit të kërkuar nga Inspektorati |
| Sëmundje profesionale e konstatuar | Sipas procedurës për sëmundjet profesionale |
Formularët dhe procedura e njoftimit publikohen nga Inspektorati Shtetëror i Punës dhe përditësohen periodikisht, prandaj ato verifikohen te burimi zyrtar përpara çdo dorëzimi. Masat dhe gjobat e mundshme ndjekin po atë legjislacion.
Kujdes: Mosnjoftimi brenda 24 orëve i një aksidenti me pasojë vdekjen është një nga të paktat shkelje me gjobë të caktuar në shumë fikse, jo si shumëfish i pagës minimale. Kjo tregon se sa rëndë e trajton ligji pikërisht këtë afat.
Lexo edhe: Detyrimet e punëdhënësit për sigurinë
Neni 42, shkronja a, e Kodit të Punës e bën të qartë. Punëdhënësi mban gjithmonë në ndërmarrje një kopje të deklaratave të aksidenteve në punë që kanë ndodhur të paktën që prej tre vjetësh.
Kjo do të thotë se dosja e aksidenteve nuk mbyllet kur mbyllet rasti. Ajo qëndron e hapur për tre vjet dhe kontrollohet në çdo inspektim, edhe kur nuk ka pasur asnjë aksident të ri.
Përveç deklaratës zyrtare, rekomandojmë një raport të brendshëm që përshkruan rrethanat, masat mbrojtëse që ekzistonin, personat e pranishëm dhe masat korrigjuese të marra pas ngjarjes. Ky dokument është prova më e mirë kur diskutohet fajësia.
Neni 39 i Kodit i ndan dy situata krejt të ndryshme.
Punëdhënësi paguan diferencën midis dëmit dhe shpërblimit që punonjësi merr nga sigurimet shoqërore, kur aksidenti ose sëmundja profesionale është pasojë e fajësisë së rëndë të tij. Kjo është pika 2 e nenit 39.
Kur punëdhënësi nuk e ka regjistruar punonjësin në sigurimet shoqërore, ai përballon të gjitha shpenzimet që punonjësi ka bërë si rezultat i aksidentit ose sëmundjes profesionale, si dhe të gjitha dëmet që rrjedhin nga mosregjistrimi. Kjo është pika 3 e nenit 39 dhe nuk ka kufi.
Në këtë rast nuk ka as sigurim shoqëror që e ndan barrën, as tavan për shumën. E gjithë kostoja mbetet te punëdhënësi. Prandaj deklarimi i punonjësit para fillimit të punës është pjesë e sigurisë, jo vetëm e deklarimit mujor të punonjësve dhe pagave.
Lexo edhe: Kontributet dhe deklarimi i punonjësve
Neni 44 e detyron punonjësin të zbatojë masat e parashtruara nga punëdhënësi dhe ta informojë atë kur has vështirësi në zbatimin e tyre. Vetëm personat e kualifikuar mund të drejtojnë makineritë dhe pajisjet e transportit.
Kjo nuk e zhvendos përgjegjësinë. Neni 27, pika 2, thotë se dëmi që lidhet në mënyrë të qenësishme me kryerjen e punës përballohet nga punëdhënësi, dhe se gjykata mund ta shkarkojë punonjësin kur ka vepruar me pakujdesi të lehtë ose kur edhe punëdhënësi ka gabuar në organizimin dhe kontrollin e punës.
Ky model është përgatitur nga AlProfit Consult. Ai nuk zëvendëson deklaratën zyrtare, por e shoqëron atë dhe ruhet në dosjen e sigurisë.
RAPORT I BRENDSHËM PËR AKSIDENT NË PUNË
Subjekti: emri i shoqërisë, NUIS
Numri i raportit dhe data e përpilimit
Përpiloi: emri dhe funksioni
A. Të dhënat e ngjarjes
Data dhe ora e aksidentit
Vendi i saktë brenda ambientit të punës
Veprimtaria që po kryhej në atë moment
Pajisja ose materiali i përfshirë
B. Personi i prekur
Pozicioni i punës dhe data e marrjes në punë
Data e informimit dhe kualifikimit të fundit për sigurinë
Pajisjet mbrojtëse që i ishin vënë në dispozicion
Natyra e dëmtimit sipas raportit mjekësor
C. Rrethanat
Përshkrimi i ngjarjes hap pas hapi
Dëshmitarët e pranishëm dhe deklaratat e tyre
Fotografitë e bashkëngjitura
D. Masat mbrojtëse në fuqi
Vlerësimi i riskut për atë vend pune, data e fundit
Sinjalistika ekzistuese
Udhëzimet e dhëna më parë
E. Njoftimet e kryera
Data dhe ora e njoftimit të Inspektoratit
Personi që e kreu njoftimin
Dokumenti i njoftimit i bashkëngjitur
F. Masat korrigjuese
Masat e marra menjëherë
Masat afatmesme dhe afati i zbatimit
Përgjegjësi i zbatimit
Nënshkrimi i përpiluesit dhe i punëdhënësit
Lexo edhe: Modele dhe formularë të gatshëm për punësimin
Periudha e paaftësisë së përkohshme sjell edhe pasoja në marrëdhënien e punës.
Lexo edhe: Kur pezullohen afatet e njoftimit
Brenda 24 orëve. Ky është afati i sanksionuar shprehimisht në legjislacionin e inspektimit të punës.
Po. Detyrimi i njoftimit nuk varet nga rëndësia e pasojës. Ndryshon vetëm afati dhe procedura.
Të paktën tre vjet në ndërmarrje, sipas nenit 42, shkronja a, të Kodit të Punës.
Kur aksidenti ose sëmundja profesionale është pasojë e fajësisë së rëndë të tij, sipas nenit 39, pika 2.
Punëdhënësi përballon të gjitha shpenzimet dhe të gjitha dëmet që rrjedhin nga mosregjistrimi, pa asnjë kufi, sipas nenit 39, pika 3.
Jo gjatë periudhës kur përfiton pagesë paaftësie të përkohshme, deri në një vit, sipas nenit 147, pika 1.
Ato njihen si kohë pune për efekt të llogaritjes së pushimit vjetor, sipas nenit 92, pika 3.
Te Inspektorati Shtetëror i Punës, i cili publikon formularët dhe procedurën dhe i përditëson ato periodikisht.
