Kur dy vende kanë të drejtë të tatojnë të njëjtën të ardhur, marrëveshja për shmangjen e taksimit të dyfishtë vendos kush tatohet, sa tatohet dhe si merret parasysh tatimi i paguar në vendin tjetër. Shqipëria ka mbi 40 marrëveshje në fuqi, dhe kur marrëveshja zbatohet, ajo ka përparësi ndaj ligjit të brendshëm. Në këtë artikull do të diskutohen marrëveshjet për shmangjen e taksimit të dyfishtë dhe ndikimi i tyre për tatimpaguesit shqiptarë.
Kjo faqe shpjegon si funksionon marrëveshja, si merret certifikata e rezidencës, si kreditohet tatimi i paguar jashtë vendit dhe çfarë dokumentacioni kërkohet përpara pagesës.
Lexo edhe: Kur konsideroheni rezident fiskal në Shqipëri.
Marrëveshja nuk krijon tatim të re. Ajo ndan të drejtën e tatimit midis dy vendeve dhe heq mbivendosjen. Në praktikë ajo bën tri gjëra, ul normën e tatimit në burim për kategori të caktuara pagesash, ia lë të drejtën e tatimit vetëm një vendi për kategori të tjera, dhe zgjidh rastin kur dy vende trajtojnë rezident të njëjtin person.
Çfarë bën marrëveshja
| Situata | Efekti i marrëveshjes |
|---|---|
| Pagesë ndaj një jorezidenti nga një vend me marrëveshje | Norma e tatimit në burim mund të ulet |
| Kategori të ardhurash që marrëveshja i lë një vendi të vetëm | Tatimi nuk mbahet në Shqipëri |
| Dy vende e trajtojnë të njëjtin person rezident | Rezidenca zgjidhet sipas kritereve të marrëveshjes |
| Rezidenti shqiptar paguan tatim jashtë vendit | Tatimi i huaj kreditohet në Shqipëri |
| Dokumentacioni mungon në momentin e pagesës | Zbatohet norma e ligjit të brendshëm |
Shqipëria ka mbi 40 marrëveshje në fuqi për shmangjen e taksimit të dyfishtë. Lista e vendeve dhe teksti i secilës marrëveshje gjenden në Udhëzimin nr. 11, datë 23.7.2024, dhe në Aneksin 2 të tij. Normat dhe kategoritë ndryshojnë nga një marrëveshje në tjetrën, prandaj teksti lexohet rast pas rasti dhe nuk supozohet.
Lexo edhe: Shmangia e Tatimit të Dyfishtë në Shqipëri, Marrëveshjet dhe Si Veprohet.
Kjo është pika që kushton më shumë para. Marrëveshja zbatohet vetëm kur përfituesi provon rezidencën e tij në vendin tjetër, me certifikatë rezidence dhe me dokumentacionin që kërkon udhëzimi zbatues. Pa këtë provë, paguesi shqiptar mban tatimin sipas ligjit të brendshëm.
Lexo edhe: Udhëzimi i ri për shmangjen e tatimit të dyfishtë.
Certifikata e rezidencës është dokument që lëshon administrata tatimore e vendit ku përfituesi është rezident. Ajo vërteton se personi tatohet në atë vend dhe se marrëveshja mund të zbatohet.
✔ Përfituesi jorezident kërkon certifikatën e rezidencës pranë administratës tatimore të vendit të tij
✔ Certifikata plotësohet sipas formularit dhe kërkesave të Udhëzimit nr. 11, datë 23.7.2024, bashkë me Aneksin 2
✔ Certifikata dhe dokumentacioni shoqërues i dorëzohen paguesit shqiptar përpara pagesës
✔ Paguesi shqiptar kontrollon vlefshmërinë dhe periudhën që mbulon certifikata
✔ Pagesa kryhet me normën e marrëveshjes dhe dokumentacioni ruhet në dosjen e transaksionit
✔ Kur certifikata mungon, mbahet norma e ligjit të brendshëm dhe kërkesa për kthim bëhet më vonë
Kur dokumentacioni mungon në momentin e pagesës, paguesi shqiptar zbaton normën e ligjit të brendshëm. Rikuperimi më pas është i mundur, por është procedurë më e gjatë sesa dorëzimi i dokumentit në kohën e duhur, prandaj certifikata kërkohet bashkë me kontratën, jo pas faturës.
Kujdes. Rikuperimi i tatimit të mbajtur tepër kur certifikata dorëzohet me vonesë përshkruhet si praktikë. Procedura, formulari dhe afati i kërkesës duhen konfirmuar në Udhëzimin nr. 11/2024 përpara publikimit.
Dokumentacioni i marrëveshjeve ka afat, dhe mosdorëzimi i tij dënohet me gjobë prej 10,000 lekësh në muaj, deri në 24 muaj, sipas nenit 115/3 të ligjit nr. 9920/2008.
Kujdes. Lidhja e saktë midis afatit 24 muaj, humbjes së të drejtës për të zbatuar marrëveshjen dhe gjobës mujore duhet konfirmuar në Udhëzimin nr. 11/2024 dhe në nenin 115/3 të ligjit nr. 9920/2008 përpara publikimit.
Shoqëri shqiptare paguan 1,000,000 lekë për shërbime konsulence një shoqëri jorezidente. Pa certifikatë rezidence, mbahet tatimi në burim 15%, pra 150,000 lekë. Ofruesi merr 850,000 lekë dhe shoqëria shqiptare deklaron e derdh 150,000 lekë. Nëse certifikata dorëzohet përpara pagesës dhe marrëveshja parashikon normë më të ulët për këtë kategori, diferenca mbetet e ofruesit. Nëse marrëveshja e lë të drejtën e tatimit vetëm vendit të ofruesit, në Shqipëri nuk mbahet asgjë.
Norma e saktë e marrëveshjes nuk shkruhet në këtë faqe, sepse ndryshon nga një vend në tjetrin. Ajo lexohet në tekstin e marrëveshjes përkatëse përpara pagesës.
Lexo edhe: Si tatohet jorezidenti që punon ose fiton në Shqipëri.
Rezidenti shqiptar që ka paguar tatim jashtë vendit për të ardhura që deklarohen edhe në Shqipëri, e krediton atë tatim. Kreditimi është i kufizuar dhe nuk mund të kalojë tatimin që Shqipëria do të llogaritte mbi të njëjtat të ardhura. Tepricat e tatimit të paguar tepër rimbursohen brenda 60 ditëve.
Shoqëri rezidente shqiptare realizon 3,000,000 lekë fitim të tatueshëm nga një veprimtari jashtë vendit dhe paguan atje 500,000 lekë tatim. Tatimi shqiptar mbi të njëjtin fitim, me normën 15%, është 450,000 lekë. Kreditimi ndalon në 450,000 lekë, pra në Shqipëri nuk paguhet asgjë për këtë fitim dhe diferenca 50,000 lekë nuk kthehet. Po të kishte paguar jashtë 300,000 lekë, kreditimi do të ishte i plotë dhe në Shqipëri do të paguheshin 150,000 lekë.
Për individin, parimi është i njëjti dhe zbatohet sipas neneve 25 dhe 26, ndërsa për shoqëritë sipas nenit 42.
Lexo edhe: Zgjidhja e mosmarrëveshjeve për tatimin e dyfishtë me vendet e BE
Dosja e një pagese ndaj jorezidentit ndërtohet përpara pagesës dhe ruhet e plotë. Kur vjen kontrolli, ajo është e vetmja provë që marrëveshja u zbatua saktë.
✔ Certifikata e rezidencës e përfituesit, e vlefshme për periudhën e pagesës
✔ Kontrata ose porosia që përshkruan shërbimin, vendin e kryerjes dhe çmimin
✔ Fatura e ofruesit dhe dokumenti i pagesës bankare
✔ Formulari dhe deklarimet e kërkuara nga Udhëzimi nr. 11/2024 dhe Aneksi 2
✔ Për kreditimin e tatimit të huaj, vërtetimi i tatimit të paguar jashtë vendit
✔ Për shërbimet e marra nga jashtë, dokumentacioni i vetëfaturimit sipas ligjit të fiskalizimit
Marrëveshja supozohet e zbatuar automatikisht, pa certifikatë rezidence, dhe paguesi shqiptar mbetet me detyrimin e normës së brendshme.
Certifikata e rezidencës kërkohet pas pagesës, kur rikuperimi është shumë më i vështirë.
Norma e një marrëveshjeje merret si e njëjta për çdo vend, ndërsa normat ndryshojnë nga marrëveshja në marrëveshje.
Certifikata e vitit të kaluar përdoret për pagesat e vitit të ri, pa kontrolluar periudhën që mbulon.
Kreditimi i tatimit të huaj kërkohet pa vërtetim të tatimit të paguar jashtë vendit.
Tatimi i paguar jashtë kreditohet pa kufi, ndërsa kufiri është tatimi shqiptar mbi të njëjtat të ardhura.
Dokumentacioni i marrëveshjes nuk dorëzohet në afat, dhe vjen gjoba 10,000 lekë në muaj.
Mbi 40 marrëveshje në fuqi. Lista dhe teksti i secilës gjenden në Udhëzimin nr. 11, datë 23.7.2024 dhe faqen zyrtare të Drejtorisë së Përgjithshme të Tatimeve.
Lëshohet nga administrata tatimore e vendit të rezidencës dhe i dorëzohet paguesit shqiptar përpara pagesës, bashkë me dokumentacionin që kërkon udhëzimi.
Paguesi shqiptar mban tatimin sipas ligjit të brendshëm, pra 15% për shërbimet dhe kategoritë e tjera, dhe 8% për dividendin.
Po. Kur marrëveshja zbatohet dhe dokumentacioni është i plotë, ajo ka përparësi ndaj ligjit të brendshëm.
10,000 lekë në muaj, deri në 24 muaj, sipas nenit 115/3 të ligjit nr. 9920/2008.
Zbritet nga tatimi shqiptar mbi të njëjtat të ardhura, deri në masën e tatimit shqiptar. Teprica nuk kthehet, por tatimi i paguar tepër në Shqipëri rimbursohet brenda 60 ditëve.
Certifikatën e kërkon përfituesi jorezident pranë administratës së vendit të tij, dhe pastaj ia dorëzon paguesit shqiptar.
Certifikata duhet të mbulojë periudhën e pagesës. Na shkruani me rrethanat tuaja dhe ju përgjigjemi saktësisht çfarë kërkohet për rastin konkret.
Ligji Nr. 29/2023 “Për tatimin mbi të ardhurat”, i ndryshuar, nenet 25 dhe 26 për kreditimin e tatimit të huaj dhe rimbursimin, neni 42 për kreditimin te shoqëritë, nenet 58 dhe 59 për tatimin në burim dhe normat 8% e 15%
Udhëzimi Nr. 11, datë 23.7.2024, dhe Aneksi 2, për zbatimin e marrëveshjeve për shmangjen e taksimit të dyfishtë
Ligji Nr. 9920, datë 19.05.2008 “Për procedurat tatimore”, i ndryshuar, neni 115/3 për dokumentacionin e marrëveshjeve
Marrëveshjet dyanëshe për shmangjen e taksimit të dyfishtë, sipas listës së Aneksit 2 të Udhëzimit nr. 11/2024.
Teksti i konsoliduar i ligjit.