Zbritjet ulin bazën e tatueshme përpara se të zbatohet norma, dhe janë tre, pra zbritja personale sipas nivelit të të ardhurave, zbritja për çdo fëmijë në varësi nën 18 vjeç, dhe zbritja për shpenzimet e arsimit. Kur zbritjet nuk kërkohen gjatë vitit përmes punëdhënësit, ato nuk humbin, sepse llogariten në deklaratën individuale dhe diferenca kthehet.
Kjo faqe tregon sa është secila zbritje, si ndryshon zbritja personale me nivelin e të ardhurave, çfarë kushti ka zbritja e arsimit, çfarë dokumentacioni kërkohet dhe si nxirret rimbursimi me një shembull të llogaritur nga fillimi në fund.
Lexo edhe: Kush duhet të dorëzojë deklaratën individuale dhe kur.
Zbritja personale zbatohet një herë për individin dhe varet nga të ardhurat vjetore. Sa më të larta të ardhurat, aq më e vogël zbritja, sepse ligji e ka ndërtuar si mbrojtje të të ardhurave të ulëta.
Zbritja personale sipas të ardhurave vjetore
| Të ardhura vjetore | Zbritja personale |
|---|---|
| Deri 600,000 lekë | 600,000 lekë |
| Nga 600,000 deri 720,000 lekë | 420,000 lekë |
| Mbi 720,000 lekë | 360,000 lekë |
Për të ardhura deri 600,000 lekë zbritja e mbulon të gjithë shumën, prandaj baza e tatueshme del zero. Kjo është arsyeja pse individi me të ardhura të ulëta shpesh e ka të gjithë tatimin e mbajtur gjatë vitit si tepricë për rimbursim.
Zbritjen personale e njeh punëdhënësi gjatë vitit, duke e ndarë me një të dymbëdhjetën në muaj, kur individi ka bërë kërkesën. Në deklaratën vjetore ajo rillogaritet mbi të ardhurat reale të gjithë vitit, dhe kjo është pika ku diferencat shfaqen.
Për çdo fëmijë në varësi nën 18 vjeç zbritja është 48,000 lekë në vit. Zbritja shumëfishohet me numrin e fëmijëve, pra dy fëmijë japin 96,000 lekë dhe tre fëmijë japin 144,000 lekë.
Kjo zbritje nuk ka kufi sipas nivelit të të ardhurave. Individi me të ardhura të larta e ruan të plotë zbritjen për fëmijë, edhe kur zbritja e arsimit nuk i takon më.
Zbritja për fëmijë sipas numrit të fëmijëve
| Fëmijë në varësi nën 18 vjeç | Zbritja vjetore | Kursimi me normën 13% |
|---|---|---|
| Një fëmijë | 48,000 lekë | 6,240 lekë |
| Dy fëmijë | 96,000 lekë | 12,480 lekë |
| Tre fëmijë | 144,000 lekë | 18,720 lekë |
Kolona e kursimit është llogaritje e kryer me normën 13% të pagës dhe tregon vlerën reale në para të zbritjes, jo shumën e zbritjes.
Lexo edhe: Zbritjet për fëmijët dhe shpenzimet arsimore.
Shpenzimet e arsimit zbriten deri në 100,000 lekë në vit, me kushtin që të ardhurat vjetore të individit të mbeten nën 1,200,000 lekë. Kur të ardhurat e kalojnë këtë kufi, zbritja e arsimit nuk zbatohet fare, ndërsa zbritja për fëmijë mbetet e plotë.
Kufiri prej 1,200,000 lekësh është i njëjti prag që lind detyrimin për deklaratë. Rezultati praktik është një grup individë që detyrohen të dorëzojnë deklaratë pikërisht sepse i kaluan të ardhurat, dhe pikërisht për këtë arsye e humbin zbritjen e arsimit.
Kujdes. Rrethi i shpenzimeve që hyn në zbritjen e arsimit, si tarifat shkollore, librat, kurset ose transporti, dhe dokumentacioni që kërkohet për t’i provuar, duhen konfirmuar në udhëzimin zbatues përpara se të plotësohet deklarata. I PAVERIFIKUAR, duhet konfirmuar para publikimit.
Zbritja lidhet me shpenzimet e arsimit të fëmijëve në varësi. Për detajin e kufirit të moshës dhe të llojit të institucionit arsimor mbetet i njëjti kujdes, pra kontrolli i udhëzimit përpara plotësimit.
✔ Vërtetimi i tatimit të mbajtur në burim, nga secili punëdhënës dhe pagues
✔ Certifikata familjare ose dokumenti që provon fëmijën në varësi dhe moshën nën 18 vjeç
✔ Faturat dhe mandatpagesat e shpenzimeve të arsimit, në emër të prindit ose të fëmijës
✔ Kopja e kërkesës për zbritje, kur ajo është bërë përmes punëdhënësit gjatë vitit
✔ Konfirmimi elektronik i deklaratës së dorëzuar
Dokumentet nuk bashkëngjiten gjithmonë në portal, por ruhen. Administrata tatimore mund t’i kërkojë më vonë, dhe zbritja e pambështetur me dokument rrezikon të mos njihet.
Individ me të ardhura vjetore nga paga 1,000,000 lekë, një fëmijë nën 18 vjeç dhe shpenzime arsimi 60,000 lekë. Të ardhurat kalojnë 720,000 lekë, prandaj zbritja personale është 360,000 lekë. Shtohen 48,000 lekë për fëmijën dhe 60,000 lekë arsimi, pra zbritjet janë 468,000 lekë. Baza e tatueshme bëhet 532,000 lekë dhe tatimi 13% jep 69,160 lekë.
Vazhdimi i të njëjtit rast. Gjatë vitit individi nuk kërkoi zbritjet për fëmijën dhe për arsimin, prandaj punëdhënësi njohu vetëm zbritjen personale prej 360,000 lekësh. Baza e mbajtur gjatë vitit ishte 640,000 lekë dhe tatimi i mbajtur 83,200 lekë. Me deklaratën, tatimi real del 69,160 lekë, pra teprica për rimbursim është 14,040 lekë. Rimbursimi kryhet brenda 60 ditëve.
Diferenca prej 14,040 lekësh nuk vjen nga një zbritje e re, por vetëm nga koha e kërkimit. Zbritja e pakërkuar gjatë vitit është zbritje e shtyrë, jo zbritje e humbur, me kusht që deklarata të dorëzohet.
Kërkesa për zbritje bëhet një herë në vit, tek punëdhënësi që vepron si agjent i mbajtjes në burim. Ai i njeh zbritjet me një të dymbëdhjetën në muaj, kështu që tatimi i mbajtur nga paga del më i vogël nga janari.
Kur individi ka dy punëdhënës, kërkesa bëhet vetëm te një prej tyre, sepse zbritjet njihen një herë për individin dhe jo një herë për punëdhënës. Nëse i njohin të dy, gjatë vitit mbahet më pak tatim sesa duhet dhe deklarata do të nxjerrë detyrim për pagesë.
Lexo edhe: Të ardhurat nga qiraja dhe investimet në deklaratën individuale.
Zbritjet për fëmijë dhe për arsim nuk kërkohen gjatë vitit dhe nuk kërkohen as me deklaratë, prandaj paratë mbeten të pamarra.
Zbritja e arsimit plotësohet edhe kur të ardhurat vjetore kalojnë 1,200,000 lekë, ndërsa kushti i ligjit nuk përmbushet.
Zbritja personale merret 600,000 lekë pa kontrolluar nivelin e të ardhurave, dhe baza e tatueshme del e nënvlerësuar.
Zbritja për fëmijë kërkohet nga të dy prindërit për të njëjtin fëmijë, pa qartësuar kush e mban në varësi.
Zbritjet kërkohen te të dy punëdhënësit, dhe në fund të vitit del detyrim për pagesë në vend të rimbursimit.
Fëmija mbush 18 vjeç brenda vitit, dhe zbritja llogaritet e plotë pa kontrolluar rregullin e vitit tatimor.
Faturat e shpenzimeve të arsimit nuk ruhen, dhe zbritja mbetet e pambështetur në rast verifikimi.
48,000 lekë në vit për çdo fëmijë në varësi nën 18 vjeç, pa kufi sipas nivelit të të ardhurave.
600,000 lekë kur të ardhurat vjetore janë deri 600,000 lekë, 420,000 lekë nga 600,000 deri 720,000 lekë, dhe 360,000 lekë mbi 720,000 lekë.
Deri 100,000 lekë në vit, vetëm kur të ardhurat vjetore të individit mbeten nën 1,200,000 lekë.
Jo. Zbritja për fëmijë mbetet 48,000 lekë për fëmijë. Kushti i 1,200,000 lekëve vlen vetëm për zbritjen e arsimit.
Jo. Ato llogariten në deklaratën individuale dhe diferenca kthehet si rimbursim brenda 60 ditëve nga kërkesa.
Zbritja lidhet me fëmijën në varësi dhe nuk dublohet për të njëjtin fëmijë. Kur të dy prindërit e kërkojnë, deklaratat rrezikojnë rregullim, prandaj vendoset paraprakisht kush e merr.
Faturat dhe mandatpagesat e shpenzimit, bashkë me dokumentin që provon fëmijën në varësi. Lista e saktë kontrollohet në udhëzimin zbatues përpara plotësimit.
Vlera reale është zbritja shumëzuar me normën. Për 48,000 lekë zbritje me normën 13% të pagës, kursimi është 6,240 lekë.
Ligji Nr. 29/2023 “Për tatimin mbi të ardhurat”, i ndryshuar, neni 22 për zbritjet personale, për fëmijë dhe për arsim, neni 23 për kërkesën e zbritjeve përmes agjentit, neni 24 pika 1 për normat e pagës, neni 26 për rimbursimin brenda 60 ditëve, neni 67 për detyrimin e deklaratës individuale
Ligji Nr. 9920, datë 19.05.2008 “Për procedurat tatimore”, i ndryshuar, neni 65 për deklarimin elektronik
Udhëzimi i përgjithshëm Nr. 26, datë 08.09.2023, i ndryshuar me Udhëzimin Nr. 9, datë 12.03.2026
Teksti i konsoliduar i ligjit.
Tatimi mbi të ardhurat, Drejtoria e Përgjithshme e Tatimeve.